Cuộc lữ hành đức tin đầy gian nan của giáo dân nam Quảng Bình
Ngày đáng nhớ, 23/02/2009, hai giáo xứ Phúc Tín và Trung Quán thuộc về phía nam tỉnh Quảng Bình, vui mừng đón nhận Quyết định khôi phục giáo xứ. Hơn 60 năm qua là quãng thời gian mà giáo dân bốn giáo xứ Phúc Tín, Hoành Phổ, Bình Thôn và Trung Quán luôn sống trong hy vọng đợi chờ được trở lại với những ngày thịnh vượng của xứ sở mình như thuở ban đầu.
Âm thầm nguyện cầu, kiên trung giữ vững đức tin và bám trụ với bao sóng gió thử thách của những biến động lịch sử đất nước là tất cả những gì đẹp đẽ nhất nơi tâm hồn của anh chị em giáo dân trên "mảnh đất thơ mộng và hữu tình này" và đã làm nên diện mạo của 4 giáo xứ Phúc Tín, Trung Quán, Hoành Phổ và Bình Thôn. Một thời binh lửa đã đi vào lịch sử dân tộc Việt Nam cũng là một thời ghi dấu bao đau thương tang tóc ly tán nơi mảnh đất phía Nam sông Gianh, Quảng Bình này.
Nhân sự kiện này, chúng ta cùng đi lại chặng đường lịch sử của giáo xứ Phúc Tín, qua đó cũng thấu hiểu phần nào cuộc sống của 3 giáo xứ khác "đồng cảnh ngộ".
Cuộc lữ hành đức tin đầy gian nan thử thách của giáo dân nam Quảng Bình
Giáo xứ Phúc Tín được thành lập từ năm 1872 thuộc giáo hạt Tam Tòa, tổng giáo phận Huế. Thời bấy giờ nhà thờ Phúc Tín tọa lạc trên vùng đất của xã Vạn Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình - là một vùng đất thơ mộng, sông núi hữu tình, cánh đống bát ngát, sóng lúa dập dờn. Chiều chiều những cánh diều bay cao vút trên nền trời xanh thẳm, dọc theo những con đường dẫn về thôn làng từng đàn trâu nối đuôi nhau về chuồng trong dáng vẻ đủng đỉnh của một ngày no thỏa với cánh đồng cỏ xanh tươi và dòng sông hiền hòa tắm mát. Phong cảnh tươi đẹp ấy gợi nhớ sâu xa cho những ai một lần đến với Vạn Ninh.
Từ vùng đất thân thương này hạt giống đức tin đã được nảy mầm sinh hoa kết trái và tồn tại cho đến ngày nay trước bao bão tố và thăng trầm của thời cuộc nhưng chất chứa biết bao tình Chúa, tình người.
.jpg)
Trước đây, Phúc Tín là một giáo xứ lớn, có đông giáo dân, được tổ chức quy củ. Ngôi thánh đường khang trang vươn mình lên sau lũy tre làng được xây vào năm 1916 dưới thời cha Phêrô Nguyễn Văn Đức. Tiếng chuông ngân vang xa trong buổi chiều tà, khi hoàng hôn xuống núi và những lúc bình minh thức dậy đón ngày mới. Một làng quê thanh bình êm ả, con người chân chất, hiền lành, mộ đạo, chăm chỉ làm ăn, luôn một lòng thờ kính Chúa Mẹ, thảo hiếu với ông bà và nồng nàn yêu quê hương dân tộc. Thời bấy giờ, bên cạnh nhà thờ còn có một ngôi trường dạy văn hóa và giáo lý do 3 Xơ dòng Mến Thánh Giá phụ trách. Phúc Tín là một giáo xứ đã được nhiều đời linh mục coi sóc. Năm 1932, cha Phêrô Huỳnh Văn Ấm quản nhiệm, tiếp đến là cha Giuse Huỳnh Văn Phượng, rồi cha Phaolô Nguyễn Thanh Chước, cha Gioan Huệ, cha Giuse Trần Văn Tường, cha Pet Mừng. Năm 1945, cha Phêrô Nguyễn Văn Hinh quản xứ Bình Thôn, phụ trách giáo xứ Phúc Tín.
Trong những năm chiến tranh chống Pháp, con số linh mục đã bị giảm xuống, các cha đồng thời phải coi nhiều giáo xứ. Thế rồi tai họa khủng khiếp đã ập xuống trên mảnh đất bình yên nơi thôn quê yêu dấu này vào mùa thu năm 1952, ngôi thánh đường Phúc Tín đã bị thiêu rụi sau loạt bom xối xả dày xéo. Bà con không còn nơi tụ họp để đọc kinh cầu nguyện và dâng lễ nữa. Mặc dù vậy, niềm tin của người giáo dân Phúc Tín vẫn bền vững trung kiên, họ đã bàn họp và quyết định mượn nhà dân làm nhà nguyện để sớm hôm có nơi làm việc phụng thờ Thiên Chúa. Truyền thống tốt đẹp đó được lưu giữ qua bao nhiêu năm trường mãi đến hôm nay. Tuy không còn nhà thờ nữa, nhưng bà con giáo dân Phúc Tín cùng với Bình Thôn, Hoành Phổ và Trung Quán vẫn đoàn kết bên vị cha chung JB Lương Văn Thể. Ngài nhận nhiệm vụ coi sóc 4 giáo xứ từ năm 1956, đến 1962 thì qua đời. Kể từ đó, giáo dân 4 giáo xứ này vắng bóng người cha chung. Một nỗi buồn vô hạn khó diễn tả bao trùm cả mấy xóm đạo, đặc biệt giáo xứ Phúc Tín bị lâm vào cảnh tang tóc biệt ly: đoàn chiên mất chủ chăn, con xa cha, chồng xa vợ, anh em ruột thịt lìa nhau, quê hương chìm trong khói lửa chiến tranh. Đây là vùng đất phải hứng chịu nhiều đau thương mất mát trong hai cuộc chiến, đặc biệt là cuộc chiến từ sau 1954 đến 1975. Sử chép rằng: "Đây là những điểm bắn phá ác liệt của Mỹ nhằm cắt đường tiếp tế của miền Bắc cho chiến trường miền Nam".
.jpg)
Những ngày đen tối qua đi, hòa bình lập lại, mọi người bắt tay hàn gắn vết thương chiến tranh, khôi phục lại ruộng vườn, thế nhưng giáo xứ Phúc Tín vẫn phải duy trì lòng đạo của mình qua việc đọc kinh cầu nguyện nơi nhà giáo dân thay vì nhà nguyện. Trải qua dòng thời gian đầy gian nan thử thách, Phúc Tín hiện còn 237 giáo dân.
Cùng với Phúc Tín, Hoành Phổ là một giáo xứ cũng chịu chung một hoàn cảnh. Hoành Phổ nằm trên địa bàn xã An Ninh, huyện Quảng Ninh nay chỉ còn khoảng gần 200 giáo dân và đang mượn nhà ông JB Võ Phi Tân và bà Têrêxa Nguyễn Thị Tú để làm nơi cho bà con đọc kinh cầu nguyện sáng tối.
Bình Thôn thuộc thôn Hòa Bình, xã Tân Ninh, huyện Quảng Ninh, là một giáo xứ đã có bề dày lịch sử hơn 120 năm. Từ cuối năm 1949 khi cha Pet Nguyễn Văn Hinh qua đời, và nhất là sau biến cố 1954, rất đông bà con giáo dân đã vào miền Nam, để lại cảnh xơ xác tiêu điều, xóm đạo hoang tàn buồn thảm, tiếng cầu kinh, tiếng chuông nhà thờ đã im ắng chìm lỉm trong cảnh tượng khói lửa chiến tranh, chia ly. Đến nay giáo xứ chỉ còn 54 gia đình với hơn 200 nhân danh, hiện nay bà con đang mượn nhà anh chị Pet Cái Thanh Bình làm nơi đọc kinh sáng tối.
Giáo xứ Trung Quán thuộc xã Duy Ninh, huyện Quảng Ninh hiện giáo xứ có 70 gia đình với 310 nhân danh. Từ năm 1976, ngôi nhà thờ Trung Quán đã bị phá và cho UBND xã Duy Ninh mượn khu đất để xây dựng nhà trẻ. Đến nay vẫn còn giấy giao mượn của giáo xứ Trung Quán với chính quyền xã Duy Ninh.
Bao năm qua không có linh mục, không có nhà thờ, nhiều anh chị em bỏ quê hương di cư vào Nam, thế hệ con cái không được lãnh nhận các Bí tích. Đến năm 1983, nhờ sự giúp đỡ của Đức tổng Giám mục giáo phận Huế, Philipphê Nguyễn Kim Điền, giáo dân nơi đây đã tổ chức đem cả giáo xứ vào Huế lãnh nhận các Bí tích. Năm 1984, Đức tổng Điền đã cho rước Mình Thánh Chúa về đặt tại nhà nguyện chung tại Hoành Phổ cho cả 4 giáo xứ Phúc Tín, Hoành Phổ, Bình Thôn và Trung Quán. Con số giáo dân ngày được khôi phục và thêm đông, nên từng giáo xứ đã tách riêng ra và đọc kinh theo xứ họ của mình. Từ sau khi có sự thỏa thuận giữa hai giáo phận giao cho giáo phận Vinh quản lý về mặt đạo trên 4 giáo xứ này thì từ Cha Pet Nguyễn Bình Yên, Cha Pet Lê Thanh Hồng đều có thánh lễ mỗi tháng một lần tại nhà ông JB Võ Phi Tân.
.jpg)
Mặc dù đầy khó khăn nhưng ánh sáng đức tin luôn soi dẫn cho đoàn chiên lạc nơi đây, họ đã tìm mọi cách để đến với các linh mục ở những nơi có thể như nhà thờ chính tòa Phủ Cam, Huế, hoặc giáo xứ Đại Lộc, Quảng Trị do cha Phanxicô Lê Văn Cao quản nhiệm để lãnh nhận các Bí tích. Tình thương Chúa vẫn hằng dẫn dắt đoàn chiên nơi đây. Ngày 15/08/1997, Đức tổng Giám mục Stêphanô Nguyễn Như Thể, Tổng giáo phận Huế đã nhờ Đức cha Phêrô Trần Xuân Hạp, giám mục giáo phận Vinh giúp đỡ. Từ đó, Phúc Tín, Trung Quán, Bình Thôn và Hoành Phổ được cha Phêrô Nguyễn Bình Yên, lúc đó đang quản xứ Văn Phú ở xã Quảng Văn, huyện Quảng Trạch, kiêm nhiệm. Từ ngày 5/5/2005, 4 giáo xứ này được chuyển giao hoàn toàn cho giáo phận Vinh. Ngày 7/12/2006, Đức cha Phaolô Maria Cao Đình Thuyên đã bổ nhiệm cha Pet Lê Thanh Hồng coi sóc 4 giáo xứ thuộc nam Quảng Bình này. Như vậy, cùng với 4 giáo xứ nói trên, hiện nay cha Pet Lê Thanh Hồng phải đảm nhận coi 6 giáo xứ. Ngài chính thức quản nhiệm giáo xứ Sen Bàng, hạt Đồng Troóc thuộc xã Hòa Trạch, huyện Bố Trạch, kiêm nhiệm giáo xứ Tam Tòa, Tp Đồng Hới. Thật là một gánh nặng mục vụ đối với cha Phêrô vì giữa các giáo xứ cách xa nhau hàng chục cây số, 5 giáo xứ chuyển từ giáo phận Huế chưa có cơ sở nơi chốn thờ phượng, giáo dân tản mác sau bao biến động thăng trầm của lịch sử đất nước, việc học hỏi kiến thức giáo lý đã bị mai một. Có những người nay hỏi tên thánh không còn biết nữa, hỏi vợ về tên thánh của chồng cũng không biết… Thiết nghĩ, chúng ta cần nỗ lực hơn nữa trong công tác truyền giáo, khôi phục giáo xứ về cơ sở vật chất, nhưng quan trọng hơn cần tái thiết lại đời sống đạo cho giáo dân những giáo xứ này, bắt đầu từ việc dạy giáo lý cho họ, dạy những lẽ cần trong đạo để biết mà giữ đạo và sống đạo.
Một chặng đường mới mở ra hơn 60 năm sau
Mừng đại lễ khôi phục các giáo xứ Nam Quảng Bình thuộc giáo phận Vinh sáng hôm nay là một sự kiện hy hữu trong công cuộc xây dựng và mở rộng cương giới - lãnh địa giáo phận. Có lẽ vì thế mà niềm vui hiện rõ trên từng nét mặt của bao người dân nơi đây. Cái nắng đầu mùa như báo hiệu sự chấm dứt của những ngày xuân để chuyển sang mùa hè rát nắng nơi mảnh đất gió lào và cát trắng này. Thánh lễ bắt đầu đúng 10 giờ sáng, nhưng đã có một số người đến từ chiều ngày hôm trước bằng xe ca, từ các giáo xứ Tân Mỹ (Quảng Phúc, Quảng Trạch), Sen Bàng và Tam Tòa và một số giáo xứ khác trong địa bàn tỉnh Quảng Bình. Thánh lễ hôm nay, có sự hiện diện hiệp dâng của Đức tổng Giám mục Stêphanô Nguyễn Như Thể, Tổng giáo phận Huế; Đức cha FX Nguyễn Văn Hồng, giám mục phụ tá giáo phận Huế; Đức cha Phaolô Maria Cao Đình Thuyên, Giám mục giáo phận Vinh, cùng 24 linh mục thuộc giáo phận Huế và các giáo hạt thuộc địa bàn tỉnh Quảng Bình giáo hận Vinh, cha Thư ký TGM Vinh, cha giáo sư Paul Bùi Đình Cao, ĐCV Vinh Thanh, cùng sự hiện diện tham dự của các Xơ dòng Mến Thánh Giá Hướng Phương, các Xơ đến từ các Hội dòng thuộc Tổng giáo phận Huế và đông đảo bà con cùng về với Phúc Tín, Trung Quán… hôm nay.
.jpg)
Mở đầu thánh lễ, cha Ant Phạm Đình Phùng, thư ký TGM Xã Đoài đã nhắc lại đôi dòng lịch sử thăng trầm của 4 giáo xứ nơi đây và nhấn mạnh đến thời điểm chuyển giao lịch sử giữa hai giáo phận Huế và Vinh vào thời Đức cha Pet Trần Xuân Hạp. Ngài nói: Trải qua những gian nan thử thách, nhưng gian khổ ấy vẫn không làm nao núng tâm can chúng ta, hạt giống đức tin vẫn âm thầm triển nở trong cảnh bão bùng phong ba của bao biến động thăng trầm. Theo những văn bản để lại ghi rõ, thì từ năm 1991, giữa những cảnh khó khăn cấm đoán, các linh mục không thể về với anh chị em để thăm hỏi, để cử hành các Bí tích, thì Bề trên của hai giáo phận, Đức tổng giám mục giáo phận Huế và Đức cha Pet Trần Xuân Hạp giám mục giáo phận Vinh, đã bàn tính với nhau giao sự quản lý về mặt đạo 4 giáo này cho giáo phận Vinh. Qua những năm dài, với nhiều nỗi lo toan của Bề trên hai giáo phận, quý cha trong địa bàn tỉnh Quảng Bình, đã bàn bạc nhiều lần với chính quyền các cấp từ xã huyện tỉnh tới trung ương. Tới trung tuần tháng 5 năm 2006, chính phủ Việt Nam mới nhất trí cho giáo phận Vinh được quyền điều hành quản lý về mặt đạo các giáo xứ ở phía Nam tỉnh Quảng Bình này. Ngày 25/5/2006 Đức Tổng giám mục giáo phận Huế và Đức GM Phaolô Maria Cao Đình Thuyên, với sự hiện diện của quý cha, giáo dân tỉnh Quảng Bình, trước sự chứng kiến của các cấp chính quyền tỉnh Quảng Bình, các ngài đã ký bản ghi nhớ bàn giao về mặt đạo các giáo xứ thuộc nam sông Gianh cho giáo phận Vinh coi sóc.
Sau đó, một vị đại diện trong giáo xứ Phúc Tín đọc bản lược sử của giáo xứ mình và nhắc lại đôi dòng căn bản những bước đường chông gai của 3 xứ bạn như cùng chịu chung số phận với Phúc Tín trong chuỗi ngày đầy chông gai qua.
Sau nghi thức khai lễ, Đức Cha Phaolô chính thức trao Quyết định khôi phục hai giáo xứ Phúc Tín và Trung Quán và trao bằng sai cho cha Pet Lê Thanh Hồng quản nhiệm các giáo xứ phía nam Sông Gianh, Quảng Bình.
Trong lời khai lễ, Đức cha Phaolô đã nói: Hôm nay là ngày đặc biệt đối với 4 giáo xứ thuộc nam Quảng Bình. Nếu cha nhớ không sai thì đã hơn 60 năm qua, hôm nay giáo xứ Phúc Tín chúng ta mới có một thánh lễ như thế này. Thánh lễ làm hồi sinh lại những giá trị tinh thần lâu nay đã phần nào bị lớp bụi thời gian và những xáo trộn của lịch sử đất nước làm lu mờ đi những nét đẹp cao quý của đời sống tâm linh con người nơi đây, để cùng với sự khốc liệt, cằn cỗi và hoang tàn của chiến tranh nó đã cướp đi sự bình yên vốn có nơi tâm cảnh và ngoại cảnh của con người và xứ sở thơ mộng này. Tạ ơn Chúa đã thương gìn giữ chúng ta đến ngày hôm nay để lại được vui sống trong sự hồi sinh triển nở, hứa hẹn một mùa sống mới tươi đẹp hơn. Chúng ta tin tưởng chạy đến với thánh cả Giuse quan thầy, nhờ lời bầu cử của ngài, xin Chúa ban cho các giáo xứ chúng ta nơi đây mãi mãi được hưởng một nền hoà bình đích thực, sự phồn vinh hạnh phúc ngự trị nơi mảnh đất yêu dấu này.
"Hơn 60 năm qua chúng ta sống trong 'khổ nạn', và có lẽ ai cũng nghĩ rằng hôm nay chỉ là một ngày trong ảo mộng mà thôi. Nhưng có ngờ đâu, tình Chúa vẫn hằng thương dẫn dắt chúng ta đi trên nẻo đưởng bình an, ý Chúa nhiệm mầu đã tác thành nên những điều ngỡ như trong mơ tưởng của tâm thức con người. Và kỷ niệm biến cố này gợi cho chúng ta một niềm xác tín rằng, chính trong đau thương mất mát, trong bầm dập tang thương có một sự sống rón rén cựa quậy nhú mầm. Niềm xác tín ấy là động lực chính hướng dẫn và bảo đảm sự vĩnh tồn của đời sống đức tin chúng ta, như lời nhắc nhớ của một người mẹ đối với vị thống soái của Trung Hoa xưa bằng chính câu khắc sau lưng người con mình thời trai trẻ: Tận trung bảo quốc. Trung thành với Chúa để bảo vệ nước Chúa, bảo vệ Giáo hội và làm thăng tiến đời sống chúng ta về mọi mặt. Hôm nay, thế hệ trẻ các con đang mang trên mình gánh nợ với các bậc tiền nhân đã dày công vun đắp và giữ gìn truyền thống sống đạo kiên trung của các con. Bởi vậy, để không phụ lòng đối với các thế hệ cha ông, các con cần học tập đức tính kiên tâm nhẫn nại và đào luyện nhân cách con người theo khuôn mẫu của Thầy Giêsu chí ái, để chính các con sẽ cầm lái con tàu Giáo hội đến bến bờ bình an" (Bài giảng của Đức cha Phaolô).
Đón nhận hồng ân khôi phục giáo xứ, chúng ta hiệp lời tạ ơn Chúa đã thương dẫn dắt giáo xứ vượt qua bao thử thách trên hành trình đức tin. Xin Chúa tiếp tục đồng hành với chúng con, để cùng với dân Chúa, chúng con can đảm sống đạo và nhiệt thành truyền bá tình thương Chúa đến với mọi người. Đó là lời nguyện chung mà cộng đoàn giáo dân nơi đây sốt sắng dâng lên Thiên Chúa, một lần nữa nói lên nguyện ước của thế hệ hôm nay sống xứng với những công lao của cha ông trong công cuộc bảo vệ đức tin tinh tuyền của mình.
Lời cám ơn của một vị đại diện cho 4 cộng đoàn giáo xứ: Phúc Tín, Hoành Phổ, Trung Quán và Bình Thôn sau thánh lễ nói lên sự biết ơn sâu xa đối với mẹ giáo phận Huế đã cưu mang giáo xứ trong hành trình dõi bước theo Chúa. Và đó cũng chính là tình yêu Chúa đã hướng dẫn dìu dắt, sắp xếp mọi sự để tạo cho 4 giáo xứ nơi đây có được ngày hôm nay, cùng với sự quan tâm dìu dắt của giáo phận Vinh: một thánh lễ long trọng, sốt sắng, kết tinh của ngàn chuỗi hồng ân - tình Chúa quan phòng sở định, tình người ấm áp thân thiện, tình trời đất giao duyên.
Và sau cùng là những lời cám ơn, lời huấn thị của Đức tổng Giám mục Stêphanô gửi đến toàn thể quý cộng đoàn hiện hiện nơi đây, đặc biệt là lời cám ơn của Đức tổng Stêphanô gửi đến Đức cha và quý cha giáo phận Vinh đã cưu mang những cơ sở xứ đạo này trong hoàn cảnh đặc biệt khó khăn của một giáo phận rộng lớn, đông giáo dân. Cám ơn các cấp chính quyền đã tạo điều kiện để Giáo hội Công giáo nói chung có được những điều kiện tốt nhất làm bổn phận con Chúa cho phải đạo, để thay cho bao người chưa nhận biết Chúa trong việc đền bù phạt tạ những lỗi lầm của phận người phàm hèn, cách này hay cách khác, đã xúc phạm đến trái tim từ ái của Người. Sự sống con người không thể bị giản lược và cắt tỉa chỉ còn lại trơ trọi có phần con - phần vật chất - mà thôi. Hạnh phúc con người, theo nghĩa chung nhất, đầy đủ nhất, còn có phần hồn muôn lần phong phú nữa. Vì thế để đảm bảo hạnh phúc con người, thiết nghĩ cần phải biết nỗ lực xây dựng đời sống tâm linh tôn giáo. Một chính quyền biết quan tâm đến hạnh phúc của nhân dân phải là một chính quyền biết tôn trọng những quyền căn bản thiết thân này. Ngài nói: "Chúng con cùng hiệp với Đức Cha Phaolô và quý cha giáo phận Vinh cám ơn chính quyền các cấp từ tỉnh huyện xã, đã quan tâm đến hạnh phúc của người Công giáo. Chính quyền cũng như Giáo hội đã lo cho hạnh phúc của nhân dân, vì hạnh phúc của người dân Công giáo là hạnh phúc toàn diện, không chỉ vật chất mà còn về phần thiêng liêng, phần đạo đức. Cám ơn quý vị đã tạo điều kiện cho có được ngày hôm nay và nhất là đã chấp nhận lời yêu cầu của giáo dân trong việc khôi phục lại các giáo xứ trong vùng này".
Nhắn gửi đến cộng đoàn giáo dân 4 giáo xứ, Đức tổng Stêphanô đã ân cần nhắc nhớ: Người Công giáo chúng ta có đức tin là món quà cao quý nhất, vì thế mặc cho bao sóng gió khó khăn trong những tháng ngày qua nhưng anh chị em vẫn bảo toàn đức tin, phát triển đức tin trong mọi hoàn cảnh, bởi vì đó là kho tàng quá quý mình không thể nào hủy bỏ được. Dù không có nhà thờ, nhưng đền thờ trong chính tâm hồn mình vẫn luôn luôn canh cánh với cuộc sống mình, cho nên trong những năm tháng không có nhà thờ, không có cha xứ, anh chị em vẫn giữ vững đức tin, và đó cũng là do ơn Chúa và do chính nỗ lực của anh chị em. Tuy vậy, đức tin người Công giáo không chỉ như một món quà hay một thứ trang sức trang điểm cho riêng mình mà phải lan tỏa ra, đem món quà vô giá này biếu tặng cho đồng bào, những người sống quanh ta, tức là hướng về việc truyền đạo bằng chính cách sống yêu thương, phục vụ, bác ái, tình làng nghĩa xóm. Và người Công giáo làm sao phải sống cho có văn minh, văn hóa, vì chúng ta đang sống trong xã hội với một Giáo hội lữ hành cùng chia sẻ những điều kiện sống của cộng đồng xã hội". Đức tổng Stêphanô đã tặng hai giáo xứ Trung Quán và Phúc Tín tượng Đức Mẹ La Vang, như là món quà thể hiện lòng biết ơn và ghi dấu những chặng đường sống trong tình nghĩa Cha Con của giáo phận Huế và hai giáo xứ.
Thánh lễ kết thúc vào hồi 12 giờ 30. Sau bận cơm trưa, hai phái đoàn của hai giáo phận đã đến thăm những cơ sở khác: Trung Quán, Hoành Phổ và Bình Thôn. Điều mà Đức tổng Stêphanô luôn nhắc đến trong những lời nguyện trước Chúa Giêsu Thánh Thể hiện diện nơi những ngôi nhà tạm trong giáo dân là: Xin trao cho Chúa các bạn trẻ, những thế hệ kế tục bước đi của cha ông, để Chúa thương chúc lành cho họ biết học tập gương sống đạo của tiền nhân mà xây dựng Giáo hội, xây dựng Nước Chúa và góp phần kiến tạo một xã hội phồn vinh hạnh phúc trọn vẹn nhất, đầy đủ nhất.
Chúng tôi xin mượn những lời ca nguyện của Thánh vương David để hát mừng tạ ơn Chúa từ nhân cùng với cộng đoàn giáo xứ nơi đây trong ân nghĩa vô lượng mà chính Thiên Chúa Tình Yêu tuôn đổ xuống cho mọi người:
Con muốn đồng ca cùng vũ trụ
Những mong hợp tấu với Thiên Thần
Giữa triều thần thánh ôi vinh dự
Muôn thuở hát mừng Chúa từ nhân./.
(Hoành Phổ)
Ngày đáng nhớ, 23/02/2009, hai giáo xứ Phúc Tín và Trung Quán thuộc về phía nam tỉnh Quảng Bình, vui mừng đón nhận Quyết định khôi phục giáo xứ. Hơn 60 năm qua là quãng thời gian mà giáo dân bốn giáo xứ Phúc Tín, Hoành Phổ, Bình Thôn và Trung Quán luôn sống trong hy vọng đợi chờ được trở lại với những ngày thịnh vượng của xứ sở mình như thuở ban đầu.
Âm thầm nguyện cầu, kiên trung giữ vững đức tin và bám trụ với bao sóng gió thử thách của những biến động lịch sử đất nước là tất cả những gì đẹp đẽ nhất nơi tâm hồn của anh chị em giáo dân trên "mảnh đất thơ mộng và hữu tình này" và đã làm nên diện mạo của 4 giáo xứ Phúc Tín, Trung Quán, Hoành Phổ và Bình Thôn. Một thời binh lửa đã đi vào lịch sử dân tộc Việt Nam cũng là một thời ghi dấu bao đau thương tang tóc ly tán nơi mảnh đất phía Nam sông Gianh, Quảng Bình này.
Nhân sự kiện này, chúng ta cùng đi lại chặng đường lịch sử của giáo xứ Phúc Tín, qua đó cũng thấu hiểu phần nào cuộc sống của 3 giáo xứ khác "đồng cảnh ngộ".
Cuộc lữ hành đức tin đầy gian nan thử thách của giáo dân nam Quảng Bình
Giáo xứ Phúc Tín được thành lập từ năm 1872 thuộc giáo hạt Tam Tòa, tổng giáo phận Huế. Thời bấy giờ nhà thờ Phúc Tín tọa lạc trên vùng đất của xã Vạn Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình - là một vùng đất thơ mộng, sông núi hữu tình, cánh đống bát ngát, sóng lúa dập dờn. Chiều chiều những cánh diều bay cao vút trên nền trời xanh thẳm, dọc theo những con đường dẫn về thôn làng từng đàn trâu nối đuôi nhau về chuồng trong dáng vẻ đủng đỉnh của một ngày no thỏa với cánh đồng cỏ xanh tươi và dòng sông hiền hòa tắm mát. Phong cảnh tươi đẹp ấy gợi nhớ sâu xa cho những ai một lần đến với Vạn Ninh.
Từ vùng đất thân thương này hạt giống đức tin đã được nảy mầm sinh hoa kết trái và tồn tại cho đến ngày nay trước bao bão tố và thăng trầm của thời cuộc nhưng chất chứa biết bao tình Chúa, tình người.
Trước đây, Phúc Tín là một giáo xứ lớn, có đông giáo dân, được tổ chức quy củ. Ngôi thánh đường khang trang vươn mình lên sau lũy tre làng được xây vào năm 1916 dưới thời cha Phêrô Nguyễn Văn Đức. Tiếng chuông ngân vang xa trong buổi chiều tà, khi hoàng hôn xuống núi và những lúc bình minh thức dậy đón ngày mới. Một làng quê thanh bình êm ả, con người chân chất, hiền lành, mộ đạo, chăm chỉ làm ăn, luôn một lòng thờ kính Chúa Mẹ, thảo hiếu với ông bà và nồng nàn yêu quê hương dân tộc. Thời bấy giờ, bên cạnh nhà thờ còn có một ngôi trường dạy văn hóa và giáo lý do 3 Xơ dòng Mến Thánh Giá phụ trách. Phúc Tín là một giáo xứ đã được nhiều đời linh mục coi sóc. Năm 1932, cha Phêrô Huỳnh Văn Ấm quản nhiệm, tiếp đến là cha Giuse Huỳnh Văn Phượng, rồi cha Phaolô Nguyễn Thanh Chước, cha Gioan Huệ, cha Giuse Trần Văn Tường, cha Pet Mừng. Năm 1945, cha Phêrô Nguyễn Văn Hinh quản xứ Bình Thôn, phụ trách giáo xứ Phúc Tín.Trong những năm chiến tranh chống Pháp, con số linh mục đã bị giảm xuống, các cha đồng thời phải coi nhiều giáo xứ. Thế rồi tai họa khủng khiếp đã ập xuống trên mảnh đất bình yên nơi thôn quê yêu dấu này vào mùa thu năm 1952, ngôi thánh đường Phúc Tín đã bị thiêu rụi sau loạt bom xối xả dày xéo. Bà con không còn nơi tụ họp để đọc kinh cầu nguyện và dâng lễ nữa. Mặc dù vậy, niềm tin của người giáo dân Phúc Tín vẫn bền vững trung kiên, họ đã bàn họp và quyết định mượn nhà dân làm nhà nguyện để sớm hôm có nơi làm việc phụng thờ Thiên Chúa. Truyền thống tốt đẹp đó được lưu giữ qua bao nhiêu năm trường mãi đến hôm nay. Tuy không còn nhà thờ nữa, nhưng bà con giáo dân Phúc Tín cùng với Bình Thôn, Hoành Phổ và Trung Quán vẫn đoàn kết bên vị cha chung JB Lương Văn Thể. Ngài nhận nhiệm vụ coi sóc 4 giáo xứ từ năm 1956, đến 1962 thì qua đời. Kể từ đó, giáo dân 4 giáo xứ này vắng bóng người cha chung. Một nỗi buồn vô hạn khó diễn tả bao trùm cả mấy xóm đạo, đặc biệt giáo xứ Phúc Tín bị lâm vào cảnh tang tóc biệt ly: đoàn chiên mất chủ chăn, con xa cha, chồng xa vợ, anh em ruột thịt lìa nhau, quê hương chìm trong khói lửa chiến tranh. Đây là vùng đất phải hứng chịu nhiều đau thương mất mát trong hai cuộc chiến, đặc biệt là cuộc chiến từ sau 1954 đến 1975. Sử chép rằng: "Đây là những điểm bắn phá ác liệt của Mỹ nhằm cắt đường tiếp tế của miền Bắc cho chiến trường miền Nam".
Những ngày đen tối qua đi, hòa bình lập lại, mọi người bắt tay hàn gắn vết thương chiến tranh, khôi phục lại ruộng vườn, thế nhưng giáo xứ Phúc Tín vẫn phải duy trì lòng đạo của mình qua việc đọc kinh cầu nguyện nơi nhà giáo dân thay vì nhà nguyện. Trải qua dòng thời gian đầy gian nan thử thách, Phúc Tín hiện còn 237 giáo dân. Cùng với Phúc Tín, Hoành Phổ là một giáo xứ cũng chịu chung một hoàn cảnh. Hoành Phổ nằm trên địa bàn xã An Ninh, huyện Quảng Ninh nay chỉ còn khoảng gần 200 giáo dân và đang mượn nhà ông JB Võ Phi Tân và bà Têrêxa Nguyễn Thị Tú để làm nơi cho bà con đọc kinh cầu nguyện sáng tối.
Bình Thôn thuộc thôn Hòa Bình, xã Tân Ninh, huyện Quảng Ninh, là một giáo xứ đã có bề dày lịch sử hơn 120 năm. Từ cuối năm 1949 khi cha Pet Nguyễn Văn Hinh qua đời, và nhất là sau biến cố 1954, rất đông bà con giáo dân đã vào miền Nam, để lại cảnh xơ xác tiêu điều, xóm đạo hoang tàn buồn thảm, tiếng cầu kinh, tiếng chuông nhà thờ đã im ắng chìm lỉm trong cảnh tượng khói lửa chiến tranh, chia ly. Đến nay giáo xứ chỉ còn 54 gia đình với hơn 200 nhân danh, hiện nay bà con đang mượn nhà anh chị Pet Cái Thanh Bình làm nơi đọc kinh sáng tối.
Giáo xứ Trung Quán thuộc xã Duy Ninh, huyện Quảng Ninh hiện giáo xứ có 70 gia đình với 310 nhân danh. Từ năm 1976, ngôi nhà thờ Trung Quán đã bị phá và cho UBND xã Duy Ninh mượn khu đất để xây dựng nhà trẻ. Đến nay vẫn còn giấy giao mượn của giáo xứ Trung Quán với chính quyền xã Duy Ninh.
Bao năm qua không có linh mục, không có nhà thờ, nhiều anh chị em bỏ quê hương di cư vào Nam, thế hệ con cái không được lãnh nhận các Bí tích. Đến năm 1983, nhờ sự giúp đỡ của Đức tổng Giám mục giáo phận Huế, Philipphê Nguyễn Kim Điền, giáo dân nơi đây đã tổ chức đem cả giáo xứ vào Huế lãnh nhận các Bí tích. Năm 1984, Đức tổng Điền đã cho rước Mình Thánh Chúa về đặt tại nhà nguyện chung tại Hoành Phổ cho cả 4 giáo xứ Phúc Tín, Hoành Phổ, Bình Thôn và Trung Quán. Con số giáo dân ngày được khôi phục và thêm đông, nên từng giáo xứ đã tách riêng ra và đọc kinh theo xứ họ của mình. Từ sau khi có sự thỏa thuận giữa hai giáo phận giao cho giáo phận Vinh quản lý về mặt đạo trên 4 giáo xứ này thì từ Cha Pet Nguyễn Bình Yên, Cha Pet Lê Thanh Hồng đều có thánh lễ mỗi tháng một lần tại nhà ông JB Võ Phi Tân.
Mặc dù đầy khó khăn nhưng ánh sáng đức tin luôn soi dẫn cho đoàn chiên lạc nơi đây, họ đã tìm mọi cách để đến với các linh mục ở những nơi có thể như nhà thờ chính tòa Phủ Cam, Huế, hoặc giáo xứ Đại Lộc, Quảng Trị do cha Phanxicô Lê Văn Cao quản nhiệm để lãnh nhận các Bí tích. Tình thương Chúa vẫn hằng dẫn dắt đoàn chiên nơi đây. Ngày 15/08/1997, Đức tổng Giám mục Stêphanô Nguyễn Như Thể, Tổng giáo phận Huế đã nhờ Đức cha Phêrô Trần Xuân Hạp, giám mục giáo phận Vinh giúp đỡ. Từ đó, Phúc Tín, Trung Quán, Bình Thôn và Hoành Phổ được cha Phêrô Nguyễn Bình Yên, lúc đó đang quản xứ Văn Phú ở xã Quảng Văn, huyện Quảng Trạch, kiêm nhiệm. Từ ngày 5/5/2005, 4 giáo xứ này được chuyển giao hoàn toàn cho giáo phận Vinh. Ngày 7/12/2006, Đức cha Phaolô Maria Cao Đình Thuyên đã bổ nhiệm cha Pet Lê Thanh Hồng coi sóc 4 giáo xứ thuộc nam Quảng Bình này. Như vậy, cùng với 4 giáo xứ nói trên, hiện nay cha Pet Lê Thanh Hồng phải đảm nhận coi 6 giáo xứ. Ngài chính thức quản nhiệm giáo xứ Sen Bàng, hạt Đồng Troóc thuộc xã Hòa Trạch, huyện Bố Trạch, kiêm nhiệm giáo xứ Tam Tòa, Tp Đồng Hới. Thật là một gánh nặng mục vụ đối với cha Phêrô vì giữa các giáo xứ cách xa nhau hàng chục cây số, 5 giáo xứ chuyển từ giáo phận Huế chưa có cơ sở nơi chốn thờ phượng, giáo dân tản mác sau bao biến động thăng trầm của lịch sử đất nước, việc học hỏi kiến thức giáo lý đã bị mai một. Có những người nay hỏi tên thánh không còn biết nữa, hỏi vợ về tên thánh của chồng cũng không biết… Thiết nghĩ, chúng ta cần nỗ lực hơn nữa trong công tác truyền giáo, khôi phục giáo xứ về cơ sở vật chất, nhưng quan trọng hơn cần tái thiết lại đời sống đạo cho giáo dân những giáo xứ này, bắt đầu từ việc dạy giáo lý cho họ, dạy những lẽ cần trong đạo để biết mà giữ đạo và sống đạo.Một chặng đường mới mở ra hơn 60 năm sau
Mừng đại lễ khôi phục các giáo xứ Nam Quảng Bình thuộc giáo phận Vinh sáng hôm nay là một sự kiện hy hữu trong công cuộc xây dựng và mở rộng cương giới - lãnh địa giáo phận. Có lẽ vì thế mà niềm vui hiện rõ trên từng nét mặt của bao người dân nơi đây. Cái nắng đầu mùa như báo hiệu sự chấm dứt của những ngày xuân để chuyển sang mùa hè rát nắng nơi mảnh đất gió lào và cát trắng này. Thánh lễ bắt đầu đúng 10 giờ sáng, nhưng đã có một số người đến từ chiều ngày hôm trước bằng xe ca, từ các giáo xứ Tân Mỹ (Quảng Phúc, Quảng Trạch), Sen Bàng và Tam Tòa và một số giáo xứ khác trong địa bàn tỉnh Quảng Bình. Thánh lễ hôm nay, có sự hiện diện hiệp dâng của Đức tổng Giám mục Stêphanô Nguyễn Như Thể, Tổng giáo phận Huế; Đức cha FX Nguyễn Văn Hồng, giám mục phụ tá giáo phận Huế; Đức cha Phaolô Maria Cao Đình Thuyên, Giám mục giáo phận Vinh, cùng 24 linh mục thuộc giáo phận Huế và các giáo hạt thuộc địa bàn tỉnh Quảng Bình giáo hận Vinh, cha Thư ký TGM Vinh, cha giáo sư Paul Bùi Đình Cao, ĐCV Vinh Thanh, cùng sự hiện diện tham dự của các Xơ dòng Mến Thánh Giá Hướng Phương, các Xơ đến từ các Hội dòng thuộc Tổng giáo phận Huế và đông đảo bà con cùng về với Phúc Tín, Trung Quán… hôm nay.
Mở đầu thánh lễ, cha Ant Phạm Đình Phùng, thư ký TGM Xã Đoài đã nhắc lại đôi dòng lịch sử thăng trầm của 4 giáo xứ nơi đây và nhấn mạnh đến thời điểm chuyển giao lịch sử giữa hai giáo phận Huế và Vinh vào thời Đức cha Pet Trần Xuân Hạp. Ngài nói: Trải qua những gian nan thử thách, nhưng gian khổ ấy vẫn không làm nao núng tâm can chúng ta, hạt giống đức tin vẫn âm thầm triển nở trong cảnh bão bùng phong ba của bao biến động thăng trầm. Theo những văn bản để lại ghi rõ, thì từ năm 1991, giữa những cảnh khó khăn cấm đoán, các linh mục không thể về với anh chị em để thăm hỏi, để cử hành các Bí tích, thì Bề trên của hai giáo phận, Đức tổng giám mục giáo phận Huế và Đức cha Pet Trần Xuân Hạp giám mục giáo phận Vinh, đã bàn tính với nhau giao sự quản lý về mặt đạo 4 giáo này cho giáo phận Vinh. Qua những năm dài, với nhiều nỗi lo toan của Bề trên hai giáo phận, quý cha trong địa bàn tỉnh Quảng Bình, đã bàn bạc nhiều lần với chính quyền các cấp từ xã huyện tỉnh tới trung ương. Tới trung tuần tháng 5 năm 2006, chính phủ Việt Nam mới nhất trí cho giáo phận Vinh được quyền điều hành quản lý về mặt đạo các giáo xứ ở phía Nam tỉnh Quảng Bình này. Ngày 25/5/2006 Đức Tổng giám mục giáo phận Huế và Đức GM Phaolô Maria Cao Đình Thuyên, với sự hiện diện của quý cha, giáo dân tỉnh Quảng Bình, trước sự chứng kiến của các cấp chính quyền tỉnh Quảng Bình, các ngài đã ký bản ghi nhớ bàn giao về mặt đạo các giáo xứ thuộc nam sông Gianh cho giáo phận Vinh coi sóc.Sau đó, một vị đại diện trong giáo xứ Phúc Tín đọc bản lược sử của giáo xứ mình và nhắc lại đôi dòng căn bản những bước đường chông gai của 3 xứ bạn như cùng chịu chung số phận với Phúc Tín trong chuỗi ngày đầy chông gai qua.
Sau nghi thức khai lễ, Đức Cha Phaolô chính thức trao Quyết định khôi phục hai giáo xứ Phúc Tín và Trung Quán và trao bằng sai cho cha Pet Lê Thanh Hồng quản nhiệm các giáo xứ phía nam Sông Gianh, Quảng Bình.
Trong lời khai lễ, Đức cha Phaolô đã nói: Hôm nay là ngày đặc biệt đối với 4 giáo xứ thuộc nam Quảng Bình. Nếu cha nhớ không sai thì đã hơn 60 năm qua, hôm nay giáo xứ Phúc Tín chúng ta mới có một thánh lễ như thế này. Thánh lễ làm hồi sinh lại những giá trị tinh thần lâu nay đã phần nào bị lớp bụi thời gian và những xáo trộn của lịch sử đất nước làm lu mờ đi những nét đẹp cao quý của đời sống tâm linh con người nơi đây, để cùng với sự khốc liệt, cằn cỗi và hoang tàn của chiến tranh nó đã cướp đi sự bình yên vốn có nơi tâm cảnh và ngoại cảnh của con người và xứ sở thơ mộng này. Tạ ơn Chúa đã thương gìn giữ chúng ta đến ngày hôm nay để lại được vui sống trong sự hồi sinh triển nở, hứa hẹn một mùa sống mới tươi đẹp hơn. Chúng ta tin tưởng chạy đến với thánh cả Giuse quan thầy, nhờ lời bầu cử của ngài, xin Chúa ban cho các giáo xứ chúng ta nơi đây mãi mãi được hưởng một nền hoà bình đích thực, sự phồn vinh hạnh phúc ngự trị nơi mảnh đất yêu dấu này.
"Hơn 60 năm qua chúng ta sống trong 'khổ nạn', và có lẽ ai cũng nghĩ rằng hôm nay chỉ là một ngày trong ảo mộng mà thôi. Nhưng có ngờ đâu, tình Chúa vẫn hằng thương dẫn dắt chúng ta đi trên nẻo đưởng bình an, ý Chúa nhiệm mầu đã tác thành nên những điều ngỡ như trong mơ tưởng của tâm thức con người. Và kỷ niệm biến cố này gợi cho chúng ta một niềm xác tín rằng, chính trong đau thương mất mát, trong bầm dập tang thương có một sự sống rón rén cựa quậy nhú mầm. Niềm xác tín ấy là động lực chính hướng dẫn và bảo đảm sự vĩnh tồn của đời sống đức tin chúng ta, như lời nhắc nhớ của một người mẹ đối với vị thống soái của Trung Hoa xưa bằng chính câu khắc sau lưng người con mình thời trai trẻ: Tận trung bảo quốc. Trung thành với Chúa để bảo vệ nước Chúa, bảo vệ Giáo hội và làm thăng tiến đời sống chúng ta về mọi mặt. Hôm nay, thế hệ trẻ các con đang mang trên mình gánh nợ với các bậc tiền nhân đã dày công vun đắp và giữ gìn truyền thống sống đạo kiên trung của các con. Bởi vậy, để không phụ lòng đối với các thế hệ cha ông, các con cần học tập đức tính kiên tâm nhẫn nại và đào luyện nhân cách con người theo khuôn mẫu của Thầy Giêsu chí ái, để chính các con sẽ cầm lái con tàu Giáo hội đến bến bờ bình an" (Bài giảng của Đức cha Phaolô).
Đón nhận hồng ân khôi phục giáo xứ, chúng ta hiệp lời tạ ơn Chúa đã thương dẫn dắt giáo xứ vượt qua bao thử thách trên hành trình đức tin. Xin Chúa tiếp tục đồng hành với chúng con, để cùng với dân Chúa, chúng con can đảm sống đạo và nhiệt thành truyền bá tình thương Chúa đến với mọi người. Đó là lời nguyện chung mà cộng đoàn giáo dân nơi đây sốt sắng dâng lên Thiên Chúa, một lần nữa nói lên nguyện ước của thế hệ hôm nay sống xứng với những công lao của cha ông trong công cuộc bảo vệ đức tin tinh tuyền của mình.
Lời cám ơn của một vị đại diện cho 4 cộng đoàn giáo xứ: Phúc Tín, Hoành Phổ, Trung Quán và Bình Thôn sau thánh lễ nói lên sự biết ơn sâu xa đối với mẹ giáo phận Huế đã cưu mang giáo xứ trong hành trình dõi bước theo Chúa. Và đó cũng chính là tình yêu Chúa đã hướng dẫn dìu dắt, sắp xếp mọi sự để tạo cho 4 giáo xứ nơi đây có được ngày hôm nay, cùng với sự quan tâm dìu dắt của giáo phận Vinh: một thánh lễ long trọng, sốt sắng, kết tinh của ngàn chuỗi hồng ân - tình Chúa quan phòng sở định, tình người ấm áp thân thiện, tình trời đất giao duyên.
Và sau cùng là những lời cám ơn, lời huấn thị của Đức tổng Giám mục Stêphanô gửi đến toàn thể quý cộng đoàn hiện hiện nơi đây, đặc biệt là lời cám ơn của Đức tổng Stêphanô gửi đến Đức cha và quý cha giáo phận Vinh đã cưu mang những cơ sở xứ đạo này trong hoàn cảnh đặc biệt khó khăn của một giáo phận rộng lớn, đông giáo dân. Cám ơn các cấp chính quyền đã tạo điều kiện để Giáo hội Công giáo nói chung có được những điều kiện tốt nhất làm bổn phận con Chúa cho phải đạo, để thay cho bao người chưa nhận biết Chúa trong việc đền bù phạt tạ những lỗi lầm của phận người phàm hèn, cách này hay cách khác, đã xúc phạm đến trái tim từ ái của Người. Sự sống con người không thể bị giản lược và cắt tỉa chỉ còn lại trơ trọi có phần con - phần vật chất - mà thôi. Hạnh phúc con người, theo nghĩa chung nhất, đầy đủ nhất, còn có phần hồn muôn lần phong phú nữa. Vì thế để đảm bảo hạnh phúc con người, thiết nghĩ cần phải biết nỗ lực xây dựng đời sống tâm linh tôn giáo. Một chính quyền biết quan tâm đến hạnh phúc của nhân dân phải là một chính quyền biết tôn trọng những quyền căn bản thiết thân này. Ngài nói: "Chúng con cùng hiệp với Đức Cha Phaolô và quý cha giáo phận Vinh cám ơn chính quyền các cấp từ tỉnh huyện xã, đã quan tâm đến hạnh phúc của người Công giáo. Chính quyền cũng như Giáo hội đã lo cho hạnh phúc của nhân dân, vì hạnh phúc của người dân Công giáo là hạnh phúc toàn diện, không chỉ vật chất mà còn về phần thiêng liêng, phần đạo đức. Cám ơn quý vị đã tạo điều kiện cho có được ngày hôm nay và nhất là đã chấp nhận lời yêu cầu của giáo dân trong việc khôi phục lại các giáo xứ trong vùng này".
Nhắn gửi đến cộng đoàn giáo dân 4 giáo xứ, Đức tổng Stêphanô đã ân cần nhắc nhớ: Người Công giáo chúng ta có đức tin là món quà cao quý nhất, vì thế mặc cho bao sóng gió khó khăn trong những tháng ngày qua nhưng anh chị em vẫn bảo toàn đức tin, phát triển đức tin trong mọi hoàn cảnh, bởi vì đó là kho tàng quá quý mình không thể nào hủy bỏ được. Dù không có nhà thờ, nhưng đền thờ trong chính tâm hồn mình vẫn luôn luôn canh cánh với cuộc sống mình, cho nên trong những năm tháng không có nhà thờ, không có cha xứ, anh chị em vẫn giữ vững đức tin, và đó cũng là do ơn Chúa và do chính nỗ lực của anh chị em. Tuy vậy, đức tin người Công giáo không chỉ như một món quà hay một thứ trang sức trang điểm cho riêng mình mà phải lan tỏa ra, đem món quà vô giá này biếu tặng cho đồng bào, những người sống quanh ta, tức là hướng về việc truyền đạo bằng chính cách sống yêu thương, phục vụ, bác ái, tình làng nghĩa xóm. Và người Công giáo làm sao phải sống cho có văn minh, văn hóa, vì chúng ta đang sống trong xã hội với một Giáo hội lữ hành cùng chia sẻ những điều kiện sống của cộng đồng xã hội". Đức tổng Stêphanô đã tặng hai giáo xứ Trung Quán và Phúc Tín tượng Đức Mẹ La Vang, như là món quà thể hiện lòng biết ơn và ghi dấu những chặng đường sống trong tình nghĩa Cha Con của giáo phận Huế và hai giáo xứ.
Thánh lễ kết thúc vào hồi 12 giờ 30. Sau bận cơm trưa, hai phái đoàn của hai giáo phận đã đến thăm những cơ sở khác: Trung Quán, Hoành Phổ và Bình Thôn. Điều mà Đức tổng Stêphanô luôn nhắc đến trong những lời nguyện trước Chúa Giêsu Thánh Thể hiện diện nơi những ngôi nhà tạm trong giáo dân là: Xin trao cho Chúa các bạn trẻ, những thế hệ kế tục bước đi của cha ông, để Chúa thương chúc lành cho họ biết học tập gương sống đạo của tiền nhân mà xây dựng Giáo hội, xây dựng Nước Chúa và góp phần kiến tạo một xã hội phồn vinh hạnh phúc trọn vẹn nhất, đầy đủ nhất.
Chúng tôi xin mượn những lời ca nguyện của Thánh vương David để hát mừng tạ ơn Chúa từ nhân cùng với cộng đoàn giáo xứ nơi đây trong ân nghĩa vô lượng mà chính Thiên Chúa Tình Yêu tuôn đổ xuống cho mọi người:
Con muốn đồng ca cùng vũ trụ
Những mong hợp tấu với Thiên Thần
Giữa triều thần thánh ôi vinh dự
Muôn thuở hát mừng Chúa từ nhân./.
(Hoành Phổ)