LẠNG SƠN - Đến hẹn lại lên, vị chủ chăn giáo phận Lạng Sơn, Đức cha Giuse Đặng Đức Ngân, lại cất bước lên đường, lên đường để đến với chiên của mình. Những đoàn chiên đang cư ngụ dọc theo các dãy núi ở hai tỉnh địa đầu tổ quốc Lạng Sơn, Cao Bằng và một phần tỉnh Hà Giang. Trong cương vị chủ chăn, người lên đường để thăm viếng mục vụ và chăm lo đời sống đạo của đoàn chiên; là người cha chung, người lên đường để hiện diện giữa con cái, lắng nghe những thao thức, sẻ chia và cảm thông với con cái trong từng hoàn cảnh cụ thể.
Xem hình ảnh thăm mục vụ và buổi dâng hoa kính Đức Mẹ tại giáo phận Lạng Sơn
Mang đặc nét của một vùng đất truyền giáo, các đoàn chiên trong giáo phận Lạng Sơn không đông nhưng sống phân tán và đại đa số là những con người đơn nghèo đa phần thuộc các dân tộc thiểu số; lộ trình không quá xa, nhưng gập ghềnh và hiểm trở; nhu cầu và những mở ngỏ của Tin Mừng nơi cánh đồng thật lớn, nhưng những thợ gặt lành nghề và những con người của Tin Mừng lại chưa đáp ứng đủ.
Lần thăm viếng mục vụ này Đức cha Giuse đã chọn đúng vào những ngày mừng đại lễ Chúa Về Trời để lên đường. Điểm đến là giáo xứ Thánh Tâm, thuộc tỉnh Hà Giang, giáo điểm xa nhất của giáo phận Lạng Sơn, cách Tòa giám mục 400 km đường đèo. Giáo xứ Thánh Tâm tọa lạc phía tả ngạn sông Lô, chiếm một nửa thị xã Hà Giang, còn phía hữu ngạn thuộc giáo phận Hưng Hóa. Để đến được giáo xứ Thánh Tâm thì phải đi băng qua hai tỉnh Thái Nguyên và Tuyên Quang xét về địa dư. Còn xét về ranh giới các giáo phận thì phải đi ngang qua hai giáo phận đó là Bắc Ninh và Hưng Hóa.
Gọi là giáo xứ cũng đúng mà gọi là giáo điểm cũng chẳng sai. Gọi là giáo xứ là gọi cho những năm xưa kia, vì nơi đây đã từng được đón nhận những hạt giống Tin Mừng, đã từng có nhà thờ, nhà xứ và những sinh hoạt tâm linh không khác gì những giáo xứ khác nơi miền cực Bắc này. Nhưng vì hoàn cảnh lịch sử, chiến tranh tàn phá và những đẩy đưa của thời cuộc mà giáo xứ Thánh Tâm đã phải chia sẻ thân phận cùng với 12 giáo xứ khác của giáo phận Lạng Sơn: không nhà thờ, không nhà xứ, không nơi thờ tự. Dầu vậy những hạt giống Tin Mừng đã được gieo vãi kia vẫn âm thần nẩy mầm và kết trái. Bà con giáo dân vẫn lặng lẽ tìm đến với nhau ngang qua những giờ kinh nguyện thầm, gia đình là giáo xứ, nhà ở thành nhà thờ. Khởi đầu chỉ có vỏn vẹn năm bảy gia đình quy tụ với nhau lần chuỗi, đọc kinh, niềm tin lại được sưởi ấm và khơi dậy. Lời kinh dần lan rộng, Tin Mừng dần hồi sinh, từ năm bảy gia đình trở thành năm ba nhóm nhỏ và cứ thế đời sống đức tin bởi sức mạnh của Thánh Linh.
Mãi cho đến năm 2002 đoàn chiên bé nhỏ nơi đất Hà Giang mới trở lại được ràng của mình, và vị cha chung của giáo phận lúc ấy là Đức cha Giuse Ngô Quang Kiệt đã mở rộng vòng tay để đón nhận con cái mình. Dù cánh đồng Hà Giang khi đó chưa được chính thức công nhận về mặt hành chính và pháp lý, nhưng hàng năm trong những ngày lễ lớn vẫn có những linh mục của giáo phận hiện diện để chăm sóc đời sống đức tin, dâng Thánh Lễ, ban các Bí Tích cho bà con trong âm thầm. Vị chủ chăn của giáo phận cũng đã nhiều lần đích thân đến thăm hỏi, chia sẻ những khát vọng với con cái mình. Đồng thời gặp gỡ chính quyền địa phương để trình bày nhu cầu và thao thức chung của giáo dân Hà Giang với giới hữu trách.
Để rồi đến năm 2007 giáo điểm Hà Giang chính thức được nhìn nhận và tên gọi thân thương “giáo xứ Thánh Tâm” một lần nữa được cất lên. Chia sẻ lại hành trình tái thiết giáo xứ, ông trùm xứ bộc bạch: “chúng con thật hạnh phúc khi chúng con biết rằng mình vẫn thuộc về một giáo phận, chúng con như được trở về nhà của mình, được vị cha chung cũng như quý cha và quý tu sỹ nam nữ chăm sóc và yêu thương”. Có lẽ biến cố để lại dấu ấn sâu đậm nhất trong lòng bà con là Thánh Lễ Giáng Sinh năm 2007 vì lần đầu tiên sau 62 năm giáo xứ Thánh Tâm mới được chính thức dâng Thánh Lễ mừng Chúa Giáng Sinh.
Sau hai năm được chính thức nhìn nhận, giáo xứ Thánh Tâm đã đón nhận thật nhiều ơn thánh. Từ con số trên dưới 40 hộ gia đình công giáo đến nay đã lên đến gần 90 gia đình với khoảng 200 giáo dân. Từ không có cha xứ đến hôm nay đã chính thức có một cha quản xứ. Các lớp giáo lý dần được mở khi thuận tiện nhất là trong các dịp hè dưới sự chăm sóc và hướng dẫn của các tu sỹ nam nữ trong giáo phận. Ngôi thánh đường, niềm mơ ước của bà con giáo dân cũng đang trên đường trở thành hiện thực vì nhà nước đã đồng ý cho giáo phận chọn một vài địa điểm phù hợp để xây dựng nhà thờ. Nói như đức cha Giuse, để thành hình giáo xứ Thánh Tâm phải hội đủ ba yếu tố như cổ nhân đã từng nói: “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”. Hai yếu tố đầu đã có và đang hoàn thiện, còn yếu tố thứ ba tức “nhân hòa” cần được củng cố và hoàn thiện hơn nữa. Vị cha chung muốn kêu gọi con cái mình đoàn kết yêu thương nhau hơn nữa, cũng xiết chặt tay nhau để xây dựng giáo xứ trong tình bác ái yêu thương.
Ba ngày tròn đến với con cái mình không quá dài nhưng cũng đủ để vị chủ chăn của giáo phận dong duổi đến với từng gia đình để thăm hỏi động viên và lắng nghe bà con bày tỏ nỗi niềm. Để rồi mỗi buổi tối người lại cùng với đoàn chiên, tề tựu quanh bàn Thánh để tạ ơn, chúc tụng và dâng lên Cha Nhân Lành những thao thức, ước mơ và từng gia đình trong xứ đạo. Vị chủ chăn không dấu được niềm vui và nỗi xúc động khi thổ lộ trong Thánh Lễ: “qua mỗi gia đình cha gặp gỡ, cha thấy được niềm vui, niềm vui qua những cố gắng lao động để kiến tác cuộc sống, niềm vui qua những nỗ lực để vực dậy niềm tin của anh chị em; và vui hơn nữa khi cha thấy anh chị em đồng lòng và có chung một khao khát, đó là muốn có được một ngôi Thánh Đường để có nơi thờ phượng Thiên Chúa và gặp gỡ nhau.” Với những ước mơ đơn thành và thực tế đó của những người con nghèo vùng núi, người cha chung đã ôm ấp tất cả và hứa sẽ nỗ lực hết mình để với ơn Chúa và cùng với Giáo hội từng bước đong đầy những ước mơ ấy. Người cũng không quyên nhắc nhở con cái mình tiếp tục cầu nguyện và sống những giá trị Tin Mừng mạnh mẽ hơn giữa những người lương dân. Để ngang qua đời sống chứng tá của mình mà Danh Chúa được tỏ rạng, tình hiệp nhất, yêu thương nơi Giáo hội trở nên sáng ngời.
Chia tay con dân Hà Giang, Đức cha Giuse lên đường trở về Lạng Sơn với những bộn bề công việc của người mục tử trong lặng lẽ âm thầm. Vẫn còn đó những thao thức và trăn trở nơi cánh đồng vừa đi qua. Xin mượn lời Đức cha Giuse khi chia sẻ với đoàn chiên Hà Giang để kết thúc bài viết: “Dù cha sống xa anh chị em về không gian địa lý, nhưng cha vẫn cảm thấy thật gần vì trong tim của cha luôn có chỗ đứng của chúng con.”
Xem hình ảnh thăm mục vụ và buổi dâng hoa kính Đức Mẹ tại giáo phận Lạng Sơn
Mang đặc nét của một vùng đất truyền giáo, các đoàn chiên trong giáo phận Lạng Sơn không đông nhưng sống phân tán và đại đa số là những con người đơn nghèo đa phần thuộc các dân tộc thiểu số; lộ trình không quá xa, nhưng gập ghềnh và hiểm trở; nhu cầu và những mở ngỏ của Tin Mừng nơi cánh đồng thật lớn, nhưng những thợ gặt lành nghề và những con người của Tin Mừng lại chưa đáp ứng đủ.Lần thăm viếng mục vụ này Đức cha Giuse đã chọn đúng vào những ngày mừng đại lễ Chúa Về Trời để lên đường. Điểm đến là giáo xứ Thánh Tâm, thuộc tỉnh Hà Giang, giáo điểm xa nhất của giáo phận Lạng Sơn, cách Tòa giám mục 400 km đường đèo. Giáo xứ Thánh Tâm tọa lạc phía tả ngạn sông Lô, chiếm một nửa thị xã Hà Giang, còn phía hữu ngạn thuộc giáo phận Hưng Hóa. Để đến được giáo xứ Thánh Tâm thì phải đi băng qua hai tỉnh Thái Nguyên và Tuyên Quang xét về địa dư. Còn xét về ranh giới các giáo phận thì phải đi ngang qua hai giáo phận đó là Bắc Ninh và Hưng Hóa.
Gọi là giáo xứ cũng đúng mà gọi là giáo điểm cũng chẳng sai. Gọi là giáo xứ là gọi cho những năm xưa kia, vì nơi đây đã từng được đón nhận những hạt giống Tin Mừng, đã từng có nhà thờ, nhà xứ và những sinh hoạt tâm linh không khác gì những giáo xứ khác nơi miền cực Bắc này. Nhưng vì hoàn cảnh lịch sử, chiến tranh tàn phá và những đẩy đưa của thời cuộc mà giáo xứ Thánh Tâm đã phải chia sẻ thân phận cùng với 12 giáo xứ khác của giáo phận Lạng Sơn: không nhà thờ, không nhà xứ, không nơi thờ tự. Dầu vậy những hạt giống Tin Mừng đã được gieo vãi kia vẫn âm thần nẩy mầm và kết trái. Bà con giáo dân vẫn lặng lẽ tìm đến với nhau ngang qua những giờ kinh nguyện thầm, gia đình là giáo xứ, nhà ở thành nhà thờ. Khởi đầu chỉ có vỏn vẹn năm bảy gia đình quy tụ với nhau lần chuỗi, đọc kinh, niềm tin lại được sưởi ấm và khơi dậy. Lời kinh dần lan rộng, Tin Mừng dần hồi sinh, từ năm bảy gia đình trở thành năm ba nhóm nhỏ và cứ thế đời sống đức tin bởi sức mạnh của Thánh Linh.
Mãi cho đến năm 2002 đoàn chiên bé nhỏ nơi đất Hà Giang mới trở lại được ràng của mình, và vị cha chung của giáo phận lúc ấy là Đức cha Giuse Ngô Quang Kiệt đã mở rộng vòng tay để đón nhận con cái mình. Dù cánh đồng Hà Giang khi đó chưa được chính thức công nhận về mặt hành chính và pháp lý, nhưng hàng năm trong những ngày lễ lớn vẫn có những linh mục của giáo phận hiện diện để chăm sóc đời sống đức tin, dâng Thánh Lễ, ban các Bí Tích cho bà con trong âm thầm. Vị chủ chăn của giáo phận cũng đã nhiều lần đích thân đến thăm hỏi, chia sẻ những khát vọng với con cái mình. Đồng thời gặp gỡ chính quyền địa phương để trình bày nhu cầu và thao thức chung của giáo dân Hà Giang với giới hữu trách.
Để rồi đến năm 2007 giáo điểm Hà Giang chính thức được nhìn nhận và tên gọi thân thương “giáo xứ Thánh Tâm” một lần nữa được cất lên. Chia sẻ lại hành trình tái thiết giáo xứ, ông trùm xứ bộc bạch: “chúng con thật hạnh phúc khi chúng con biết rằng mình vẫn thuộc về một giáo phận, chúng con như được trở về nhà của mình, được vị cha chung cũng như quý cha và quý tu sỹ nam nữ chăm sóc và yêu thương”. Có lẽ biến cố để lại dấu ấn sâu đậm nhất trong lòng bà con là Thánh Lễ Giáng Sinh năm 2007 vì lần đầu tiên sau 62 năm giáo xứ Thánh Tâm mới được chính thức dâng Thánh Lễ mừng Chúa Giáng Sinh.Sau hai năm được chính thức nhìn nhận, giáo xứ Thánh Tâm đã đón nhận thật nhiều ơn thánh. Từ con số trên dưới 40 hộ gia đình công giáo đến nay đã lên đến gần 90 gia đình với khoảng 200 giáo dân. Từ không có cha xứ đến hôm nay đã chính thức có một cha quản xứ. Các lớp giáo lý dần được mở khi thuận tiện nhất là trong các dịp hè dưới sự chăm sóc và hướng dẫn của các tu sỹ nam nữ trong giáo phận. Ngôi thánh đường, niềm mơ ước của bà con giáo dân cũng đang trên đường trở thành hiện thực vì nhà nước đã đồng ý cho giáo phận chọn một vài địa điểm phù hợp để xây dựng nhà thờ. Nói như đức cha Giuse, để thành hình giáo xứ Thánh Tâm phải hội đủ ba yếu tố như cổ nhân đã từng nói: “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”. Hai yếu tố đầu đã có và đang hoàn thiện, còn yếu tố thứ ba tức “nhân hòa” cần được củng cố và hoàn thiện hơn nữa. Vị cha chung muốn kêu gọi con cái mình đoàn kết yêu thương nhau hơn nữa, cũng xiết chặt tay nhau để xây dựng giáo xứ trong tình bác ái yêu thương.
Ba ngày tròn đến với con cái mình không quá dài nhưng cũng đủ để vị chủ chăn của giáo phận dong duổi đến với từng gia đình để thăm hỏi động viên và lắng nghe bà con bày tỏ nỗi niềm. Để rồi mỗi buổi tối người lại cùng với đoàn chiên, tề tựu quanh bàn Thánh để tạ ơn, chúc tụng và dâng lên Cha Nhân Lành những thao thức, ước mơ và từng gia đình trong xứ đạo. Vị chủ chăn không dấu được niềm vui và nỗi xúc động khi thổ lộ trong Thánh Lễ: “qua mỗi gia đình cha gặp gỡ, cha thấy được niềm vui, niềm vui qua những cố gắng lao động để kiến tác cuộc sống, niềm vui qua những nỗ lực để vực dậy niềm tin của anh chị em; và vui hơn nữa khi cha thấy anh chị em đồng lòng và có chung một khao khát, đó là muốn có được một ngôi Thánh Đường để có nơi thờ phượng Thiên Chúa và gặp gỡ nhau.” Với những ước mơ đơn thành và thực tế đó của những người con nghèo vùng núi, người cha chung đã ôm ấp tất cả và hứa sẽ nỗ lực hết mình để với ơn Chúa và cùng với Giáo hội từng bước đong đầy những ước mơ ấy. Người cũng không quyên nhắc nhở con cái mình tiếp tục cầu nguyện và sống những giá trị Tin Mừng mạnh mẽ hơn giữa những người lương dân. Để ngang qua đời sống chứng tá của mình mà Danh Chúa được tỏ rạng, tình hiệp nhất, yêu thương nơi Giáo hội trở nên sáng ngời.
Chia tay con dân Hà Giang, Đức cha Giuse lên đường trở về Lạng Sơn với những bộn bề công việc của người mục tử trong lặng lẽ âm thầm. Vẫn còn đó những thao thức và trăn trở nơi cánh đồng vừa đi qua. Xin mượn lời Đức cha Giuse khi chia sẻ với đoàn chiên Hà Giang để kết thúc bài viết: “Dù cha sống xa anh chị em về không gian địa lý, nhưng cha vẫn cảm thấy thật gần vì trong tim của cha luôn có chỗ đứng của chúng con.”