Trên chuyến hành trình gần một ngàn cây số từ ngày 22-25/6/2011, chúng tôi đã đến thăm nhiều giáo xứ, giáo họ trong giáo phận Bắc Ninh. Những cái tên như Đồng Chương, Tân Cương, Nà Phặc, Ngọc Khám... đã in sâu vào tâm trí của mỗi người chúng tôi. Nơi đây là những cánh đồng truyền giáo rộng lớn đang rất cần đến những người thợ gặt lành nghề.

Xem hình ảnh

1. Đồng Chương – cánh đồng truyền giáo hoang sơ

Vượt qua 165 km, chúng tôi đến với Đồng Chương vào một buổi trưa đầu hạ đầy nắng. Nhiệt độ cao với câu chuyện mất điện kinh niên khiến thời tiết nơi đây càng trở nên khắc nghiệt hơn. Thế nhưng, những lý do đó không thể làm chùn bước các anh chị em trong Nhóm Loan Báo Tin Mừng của giáo xứ Đồng Chương và VânCương. Các bạn trẻ trong Nhóm đã chia sẻ về những cuộc hành trình đầy gian khổ của mình. Mỗi thành viên trong Nhóm Truyền giáo thường xuyên phải đến cùng sống, cùng ăn, cùng ở, cùng sinh hoạt, cùng lao động với anh chị em dân tộc thiểu số trong vùng đất rộng lớn này để đem Tin Mừng đến với họ. Nhiều khi đi truyền giáo các anh chị phải vượt qua hàng trăm cây số đồi núi cũng như xa nhà đến mấy tuần liền, có nhiều người bảo các chị rỗi hơi nhưng trong sâu thẳm các anh các chị cảm thấy hạnh phúc vì luôn có Chúa đồng hành. Cho đến nay đã có một số các anh chị em dân tộc thiểu số đã xin ra nhập đạo.

Cha quản hạt Tây Bắc đồng thời là Cha chánh xứ Đồng Chương Giuse Hoàng Văn Lịch cũng chia sẻ thêm về đời sống đức tin của giáo dân trong giáo hạt cũng như giáo xứ do Cha phụ trách. Trước đây do những khó khăn nên nhiều giáo xứ trong giáo hạt không có Cha xứ, vì vậy mà đời sống đức tin có phần suy giảm nhưng đa số bà con giáo dân vẫn luôn vững tin và tuân giữ lề luật Chúa. Có thể nói trước tình hình đó, vai trò của ban giáo xứ cũng như ban hành giáo hết sức quan trọng, họ là những người giải quyết mọi công việc lớn nhỏ của giáo xứ, giáo họ. Sau này, khi tình hình có sự thay đổi nhiều giáo xứ có Cha về coi sóc. Kể từ đó đời sống đạo của bà con giáo dân dần đi vào ổn định và phát triển. Các hội đoàn được thành lập, cũng như hoạt động khá đều và quy mô ngày càng phát triển cả về chất và lượng.

2. Tân Cương - mảnh đất ươm mầm Đức tin

Đoàn chúng tôi không khỏi ngỡ ngàng khi đến thăm giáo xứ Tân Cương, một ngôi Thánh Đường nguy nga, lộng lẫy với hai ngọn tháp cao vút tựa như những búp chè đang vươn lên bầu trời xanh. Gần ngay đó là ngôi nhà mục vụ ba tầng của giáo xứ đang trong thời gian hoàn thiện. Cha xứ Giuse Nguyễn Văn Đinh cho chúng tôi hay đời sống đức tin của bà con giáo dân nơi đây có lúc thăng lúc trầm theo thời cuộc. Nhưng kể từ khi có Cha xứ về ở cùng thì mọi sinh hoạt đức tin đã được củng cố và phát triển bền vững. Các hội đoàn được tổ chức chặt chẽ, các sinh hoạt đức tin được duy trì thường xuyên. Đặc biệt, dưới sự điều hành của Cha xứ, bà con giáo dân đã tham gia vào ít nhất một hội đoàn nhằm thăng tiến đời sống đạo.

Một giáo dân đã chia sẻ về những khoảng thời gian tăm tối nhất của giáo xứ. Lúc đó, chính quyền không cho giáo dân tiếp xúc với Cha xứ. Quả thật, trong những lúc khó khăn như vậy mới thấy hết được sức mạnh của đức tin. Mặc dù Cha xứ bị quản thúc rất chặt nhưng bà con vẫn thường xuyên đến thăm Cha và mua những chiếc rổ rá do chính tay Cha đan. Bà con giáo dân không mua bằng tiền mà mang những thực phẩm thiết yếu đến để đổi, thực ra đây là cách thức hữu hiệu nhất để giúp đỡ Cha xứ trong lúc khó khăn chứ nhiều khi mua rổ rá của Cha về đâu có dùng được vì nó méo mó hoặc là quá yếu. Cùng chung một đức tin mãnh liệt, chị Hương một thành viên của Nhóm Loan Báo Tin Mừng đã kể về những kỷ niệm của gia đình chị từ khi ra nhập đạo cũng như những công việc tông đồ của chị. Trước đây, chị không theo đạo Công Giáo nhưng sau đó nhờ tác động của Chúa Thánh Thần và những người xung quanh, chị đã trở lại với đường ngay nẻo chính. Sau khi đến với Chúa chị đã gặp không ít khó khăn từ gia đình nhưng chị kiên trì cầu nguyện và thuyết phục mọi người, đúng hai mươi tháng sau tất cả gia đình chị đều ra nhập đạo. Kể từ đó chị càng hăng say hơn nữa trong công việc loan báo Tin mừng. Chị đã đến với từng người từng nhà để giới thiệu Chúa cho mọi người và chị cảm nhận trên mỗi bước đi của mình luôn có sự đồng hành và thúc giục của Chúa Thánh Thần. Mới đây chị còn tham gia vào Nhóm Bảo Vệ Sự Sống, qua những công việc thực tế chị đã thấy hết được sự xuống cấp của đạo đức xã hội. Vấn đề bảo vệ sự sống là một vấn đề cấp bách cần làm ngay và cần sự vào cuộc của tất cả mọi người mới mong có thể thay đổi được tình hình. Chị Hương cũng khẳng định, dù gặp nhiều chông gai nhưng chị đã, đang và sẽ vững tâm trên cánh đồng truyền giáo. Một buổi chiều tuyệt vời ở giáo xứ đã nổi tiếng với cây chè, nhưng có lẽ Tân Cương sẽ còn nổi tiếng là mảnh đất màu mỡ để ươm mầm và phát triển đức tin Công Giáo trong tương lai.

3. Nà Phặc – nơi có những thợ gặt thầm lặng

Nà Phặc là vùng đất thuộc huyện Ngân Sơn – tỉnh Bắc Kạn cách Tòa Giám Mục Bắc Ninh 220km về phía Bắc. Nơi đây có rất nhiều các anh chị em dân tộc thiểu số như Tày, Nùng, Dao và H’Mông sinh sống. Một số giáo dân đã tình nguyện lên đây để làm công việc Loan Báo Tin Mừng cho mọi người. Chúng tôi đã hẹn gặp và nói chuyện trực tiếp với chị Maria Vũ Thị Mai – một thành viên của Nhóm truyền giáo trên đỉnh Đèo Giàng. Chị đã đến và chia sẻ về những khó khăn cũng như thuận lợi trong công việc loan báo Tin mừng cho người dân tộc thiểu số ở nơi đây. Chị Mai vốn là người sinh ra và lớn lên trên giáo xứ Bắc Kạn nhưng từ năm 2005 chị đã tình nguyện lên ở mảnh đất Nà Phặc này để làm chứng cho Chúa. Những ngày đầu tiên đến với Nà Phặc để loan báo tin mừng chị đã gặp không ít khó khăn, nhất là có người cho rằng các chị có vấn đề chứ ai lại đang yên đang lành tự đày đọa thân mình lên vùng rừng thiêng nước độc này. Nhưng chị vẫn vững tâm vượt qua mọi rào cản để đi làm sứ vụ của một người tông đồ. Cho đến nay, mảnh đất khi ho cò gáy này đã gắn bó cùng chị như tâm lòng khúc ruột và chị chẳng bao giờ muốn rời xa. Công việc loan báo Tin mừng ở nơi đây gặp khá nhiều khó khăn. Trước tiên là do địa hình hiểm trở có khi phải đi bộ từ dãy núi này sang dãy núi khác mất nửa ngày mới vào được bản. Sự bất đồng về ngôn ngữ cũng như phong tục tập quán là một cản trở lớn cho công việc truyền giáo. Và khó khăn hơn cả là chính quyền địa phương, họ thường gây khó dễ cũng như tuyên truyền không hay về các chị em tông đồ và công việc loan báo Tin mừng. Nhưng dường như có Chúa Thánh Thần thường trực và tác động nên các anh chị em dân tộc ít người luôn vui vẻ khi đón nhận Tin Mừng cũng như đón tiếp các thành viên nhóm truyền giáo. Mặc dù, phải đứng trên đỉnh Đèo Giàng giữa trời nắng chang chang nhưng tôi vẫn luôn cảm nhận được vẻ đẹp của vùng đất và con người nơi đây mà đặc biệt những người thợ gặt âm thầm của cánh đồng truyền giáo.

4. Ngọc Khám – đi Lễ phải đội mũ bảo hiểm

Chiếc xe đỗ trước cửa ngôi nhà thờ đã đổ nát quá nửa của giáo họ Ngọc Khảm. Thật không may cho chúng tôi, chiếc xe bị lầy ngay trong khuôn viên của ngôi Thánh Đường làm mọi người phải đội mưa ra đẩy xe. Phải mất đến ba mươi phút đồng hồ chiếc xe mới thoát ra khỏi vũng lầy. Gặp ông bà trùm của giáo họ, chúng tôi được nghe những câu chuyện về đức tin của bà con giáo dân nơi đây vừa chân thật lại vừa mãnh liệt. Trước năm 1954, số nhân danh của giáo họ Ngọc Khám là gần hai nghìn nhưng kể từ biến cố di tản năm 1954 tính cho đến hiện nay Ngọc Khám chỉ còn lại 120 nhân danh. Cũng kể từ năm 1954 nhà nước đã tịch thu và biến ngôi thánh đường nơi đây thành nhà kho hợp tác xã. Trong những hoàn cảnh khó khăn như vậy bà con giáo dân của giáo họ Ngọc Khám vẫn giữ vững đức tin son sắt dù không có Cha xứ cũng như không có nhà thờ. Nhờ sự cầu nguyện không ngừng nghỉ và sự đấu tranh bền bỉ, cuối cùng chính quyền cũng phải trả lại nhà thờ cho bà con giáo dân giáo họ Ngọc Khám. Nhưng hiện nay ngôi thánh đường đã xuống cấp hết sức nghiêm trọng. Hơn một nửa tường và mái của nhà thờ đã sụp đổ, phần còn lại thì có nguy cơ sụp đổ bất cứ lúc nào. Chính vì thế mà mới có câu chuyện thật như đùa, mỗi khi đến nhà thờ để cầu nguyện hay dự Lễ các anh chị em nơi đây phải đội cả mũ bảo hiểm để tránh gạch ngói rơi vào đầu. Cũng ngay buổi chiều hôm đó chúng tôi đã được tận mắt chứng kiến cảnh mưa dột bên trong nhà thờ. Mặc dù gặp nhiều những khó khăn như vậy nhưng ông trùm Ngọ Khám vẫn khẳng định đời sống đức tin của Ngọc Khám vẫn luôn son sắt một niềm. Đặc biệt, công việc loan báo Tin mừng ở đây vẫn được quan tâm phát triển, rất đông các anh chị em đã được rửa tội quay trở lại sau nhiều năm bỏ Chúa và cũng có khá đông các anh chị em lương dân xin ra nhập đạo… Mảnh đất hoang tàn này đang ngày một hồi sinh nhờ và ước mơ lớn nhất của bà con giáo dân Ngọc Khám là xây dựng được ngôi thánh đường khang trang đang dần trở thành hiện thực.