Đội Ơn Thiên Chúa - Cám ơn Canada (28/06/1986-28/06/2011)
Chuyển ý bài giảng thuyết của Đức Hồng Y Aloysius Ambrozic, nguyên Tổng Giám Mục Toronto.
Lời dẫn nhập và hoài niệm: Đây là bài viết thứ 2 trong loạt ký sự đặc biệt nhân chuẩn bị kỷ niệm Ngân Khánh thành lập Giáo Xứ Các Thánh Tử Đạo Việt Nam Toronto, Ontario - Canada (1986-2011)
TORONTO ngày 28/6/2011: “Thank God the Father" -THANK YOU/ MERCI- CÁM ƠN CANADA”
Hàng chữ viết bằng 3 thứ tiếng Anh, Pháp và Việt Nam trên đây không phải là tiêu đề của bài viết này cho ngày hôm nay 28/06/2011 mà là những dòng chữ mọi người có thể đọc thấy trên các biểu ngữ cầm tay của các cộng đồng người Canada gốc Việt Nam mang theo trong các buổi diễn hành hay đại lễ ở các đô thị trên toàn cõi Canada như Toronto, Montreal, Edmonton, Waterloo, Windsor. ..vv... Sở dĩ phải dùng 3 thứ tiếng là vì tiếng Anh và tiếng Pháp là song ngữ chính thức của đất nước Canada luôn đi liền nhau, còn tiếng Việt là tiếng mẹ đẻ của người Canada gốc Việt Nam.
Ngày 30 tháng Tư năm 1975 là ngày đổi đời của đất nước và nhân dân Việt Nam nếu hiểu theo cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng; nhưng theo nghĩa nào thì trên thực tế đó cũng chỉ là một ngày "lạ" đã kéo dài trên quê hương Việt Nam.
Hình ảnh những con tàu yếu ớt, mong manh trôi vật vờ như những xác chết trên Biển Đông đầy bão tố và bất trắc cách đây hơn 35 năm về trước đã có lúc ngập tràn các phương tiện truyền thông toàn thế giới. Hình ảnh bi thương của những cảnh chiếc tàu đầy những thân người sống cũng như chết bởi vì bão tố, vì đói khát, vì hải tặc giết chết người thuyền nhân Việt Nam cướp của, những thiếu nữ thơ ngây, những phụ nữ bị hãm hiếp và bị bắt cóc mang đi mất tích, những lời kể lại của biết bao thuyền nhân đang sống chen chúc trong các trại tỵ nạn Á châu đã làm người xem và nghe phải "Chạnh lòng thương" như Đức Chúa Giêsu đã dạy.
Mãi cho đến tận hôm nay đã chưa có thống kê chính thức và chính xác về những gần một triệu người thuyền nhân Việt Nam hay hơn nữa đã được thân nhân lấy ngày cắn răng cất bước ra đi vượt biên bằng đường biển hay đường bộ để làm ngày giỗ và cầu hồn cho họ; trong đó có cả những thân nhân và bề bạn của người viết bài này. Chỉ một mình Thiên Chúa biết tỏ tường mọi sự và kết cục của những số phận ấy. Nguyện xin Thiên Chúa là Cha - Đấng từ bi nhân hậu và đầy lòng thương xót, xin Thiên Chúa đoái thương, tha tội và rộng lòng đón nhận Các Linh Hồn ấy được nghỉ yên muôn đời và xin Thiên Chúa cho ánh sánh ngàn thu chiếu soi trên Các linh Hồn ấy. Amen.
Canada và bao nhiêu các quốc gia khác đã có xúc động về những tấm thảm kịch của người thuyền nhân Việt Nam trên Biển Đông. Trong biết bao đau thương cùng cực đó; tính đến ngày hôm nay 28/06/2011; trong vô vàn những hồng phúc Thiên Chúa đã thương ban cho những người thuyền nhân Việt Nam được định cư trên khắp thế giới- đã có 2 thuyền nhân Việt Nam được chọn vào hàng ngũ kế vị Các Thánh Tông Đồ. Ngày 13/01/2010 LM Vinh Sơn Nguyễn Mạnh Hiếu Chưởng Ấn TGP Toronto, nguyên Cha Sở Giáo Xứ Các Thánh Tử Đạo Việt Nam Toronto được tấn phong là Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto. Vị Giám Mục Á Châu đầu tiên và trẻ tuổi nhất trong lịch sử Giáo Hội Công Giáo Canada. Ngày 25/06/2011 LM Vinh Sơn Nguyễn Văn Long OFM Conv, Phụ Tá Bề Trên Tổng Quyền Dòng Anh Em Hèn Mọn Viện Tu, nguyên Cha Sở Giáo Xứ thuộc TGP Melbourn đã được tấn phong làm Giám Mục Phụ Tá TGP Melbourne.(*)
Tâm tình của các vị chủ phong-chủ tế các Đức TGM Thomas Collins của Toronto- Đức TGM Denis Hart của Melbourn và 2 vị Giám Mục được tấn phong là Vinh Sơn Nguyễn trong các phát biểu đều mang nội dung gần giống như nhau.
Ngày 24 tháng Sáu năm 1979 nhân dân và Chính phủ Canada đã thành lập Chiến dịch Nguồn Sống tức " Operation Lifeline" để đưa hàng ngàn thuyền nhân Việt Nam vượt biển đến Canada tỵ nạn.
Cũng ngày vào đúng 30 năm trước đây 28/06/1981 tại Nhà thờ St.Cecilia's Church of Toronto, Đức Cha Aloysius Ambrozic, Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto kiêm Đặc trách Mục vụ Đa Sắc Tộc- Văn hóa có văn phòng Hiệu Tòa ngay tại Giáo Xứ St. Cecilia đã chủ tế một Thánh Lễ Tạ Ơn đặc biệt do Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam tại các vùng thuộc TGP Toronto kính xin dâng để tạ ơn Thiên Chúa và cảm ơn Canada đã chạnh lòng thương giúp đỡ người thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam.
25 năm trước đây, vào ngày 18 tháng 11 năm 1986 Đức Tổng Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto Aloysius Ambrozic đã đến St. Cecilia's church dâng lễ và chính thức công bố sắc lệnh của Đức Hồng Y Tổng Giám Mục Emmett G. Carter nâng Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam thành Giáo Xứ Các Thánh Tử Đạo Việt Nam Toronto (Mission of the Vietnamese Martyrs of Toronto); một Giáo Xứ Tòng nhân (personal Parish). Đức TGM Phụ Tá Aloysius Ambrozic sau này được vinh thăng là Hồng Y Tổng Giám Mục TGP Toronto, là Đấng Bản quyền đã đặt tay cho truyền chức Linh Mục cho tiến chức Vinh Sơn Nguyễn Mạnh Hiếu và hầu hết các Linh Mục Việt Nam tại Toronto.
Trong kỷ yếu và trong ký ức của giáo đoàn Công Giáo Việt Nam thuộc TGP Toronto vẫn còn lưu trữ một văn kiện đặc biệt và vẫn còn y nguyên gía trị cho đến tận hôm nay. Với tất cả tấm lòng Tạ Ơn xin kính dâng lên Thiên Chúa và tâm tình cảm ơn đất nước, nhân dân, Giáo Hội Công giáo và chính phủ Canada các cấp, xin chân thành chuyển ý và chia xẻ bài giảng thuyết của Đức Hồng Y Aloysius Ambrozic nguyên Tổng Giám Mục Toronto ngày đó đến qúy Đấng bậc, Giáo sĩ, Tu sĩ và qúy đồng bào, đồng đạo.
" Sermon by the Most Rev. Aloysius Ambrozic at the St. Cecilia's Church, Toronto on June 28, 1981.
Kính thưa qúy khách, qúy Giáo sĩ-Tu sĩ và qúy Ông Bà Anh Chị Em;
Đây là một dịp đặc biệt mà những anh chị em tín hữu Công Giáo Việt Nam giữa sống chúng ta đã chọn để tri ân và cảm ơn tất cả mọi người đã giúp đỡ họ. Những tín hữu Công Giáo Việt Nam muốn tỏ lòng " Cảm Ơn Canada " đất nước, nhân dân và tất cả các cơ quan quyền lực đã mở rộng rất nhiều cánh cửa đã cần phải mở nhằm để cho phép chấp nhận những người thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam được đặt chân đến các bến bờ Canada. (They wish to thank Canada and its governing bodies for having opened the number of doors that had to be opened in order to admit them to its shores.
Chính việc đất nước Canada mở rộng mọi cánh cửa quyền lực và mọi tấm lòng Canada rộng mở như vậy nên đã có thể cho phép những tín hữu Công Giáo và người thuyền nhân Việt Nam được rời khỏi những Trại Tỵ Nạn đông nghẹt người thuyền nhân. Quyết định này của Canada trong thực tế đã cứu sống được rất nhiều sinh mạng Việt Nam - vì bởi lẽ; chính cá nhân tôi nghi ngờ rằng có rất nhiều người Việt Nam trên một chiếc thuyền vượt biển nào đó sẽ bị để cho tiếp tục trôi lềnh bềnh và những thuyền bị rò rỉ sẽ chìm vào lòng Biển Đông mênh mông nếu những chiếc tàu cứu hộ hay người cứu họ không biết rằng lẽ ra sau khi cứu giúp cho những con thuyền khốn khổ này bằng thực phẩm, nhiên liệu, thuốc men xong rồi thì các tàu cứu hộ phải tiếp tục dắt đưa những con thuyền vượt biển ấy vào đến tận đất liền nơi có các Trại Tỵ Nạn mới phải lẽ.
Những tín hữu Công Giáo và người thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam muốn tỏ bày lòng cảm ơn đến rất nhiều quan chức và cố vấn đặc trách di trú-nhập cư Canada là những người đã tận lực làm thêm giờ để tăng thêm hiệu suất và tốc độ phục vụ của các bộ máy quyền lực cần thiết để thực hiện trọn vẹn êm đẹp một số lượng rất lớn thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam được chấp nhận cho định cư vào Canada trong một thời gian rất ngắn.(*)
Như chúng ta đã biết; chuyện di dân của các dân tộc ở đầu thời kỳ Trung Cổ tại lục địa Âu Châu đã hình thành nên những chấn động và biến động lớn. Tuy vậy, nếu dựa trên số lượng đầu người mà nói thì những đợt di dân Âu châu ấy chỉ là những gì mờ nhạt và có ý nghĩa tầm thường nếu so sánh với vô số những đợt di dân tỵ nạn và nhất là số người thuyền nhân Việt Nam được cho phép tỵ nạn vào Canada trong chính những ngày tháng này.
Hơn nữa, những người thuyền nhân tỵ nạn và Công giáo Việt Nam xin tòng tri ân đến các nhóm bảo trợ (sponsoring groups) đã tưng bừng nở rộ trên khắp đất nước Canada như là một sự thể hiện tuyệt vời và cao đẹp về lòng thương cảm và nhân hậu bao dung vốn là một phần của bản sắc của nhân dân Canada (A magnificant expression of instinctive sympathy and generosity on the part of the Canadian people.)
Chúng ta, người Canada đã tự ngạc nhiên về chính bản thân người Canada chúng ta; và chúng ta đã thật sự ngạc nhiên và rất sửng sốt về năng lực của Chính phủ Canada của chúng ta: bởi sự cứu trợ của Chính phủ Canada dành người thuyền nhân tỵ nạn và Công Giáo Việt Nam đã thể hiện thật tự nhiên, thanh thoát và hiệu lực thấy rõ trong một chỉ thị với thời gian rất ngắn.(*)
Với các bí quyết giải quyết công việc và năng lực tổ chức hết sức thực tế kết hợp với lòng nhân hậu khoan dung được thăng tiến rất khiêm tốn, rất sáng tạo, và làm việc quên mình: tất cả những nhân đức tốt lành và chân tình này của nhân dân Canada được thể hiện rất phong phú và như bát nước đầy tràn.
Người tỵ nạn và Công Giáo Việt Nam từ đáy lòng xin chân thành đa tạ tất cả giới truyền thông đại chúng của Canada và các nơi khác. Vì chính nhờ bởi công sức của giới truyền thông mà mọi người khắp nơi được nhận biết rõ những hoàn cảnh khốn khổ, bi thảm, tuyệt vọng của người tỵ nạn Việt Nam. Với khả năng thực tế các phương tiện truyền thông đại chúng đã trình bày tận nơi tận chốn những nỗi khốn cực và vô vàn hiểm nguy chết người mà thuyền nhân và các người tỵ nạn khác phải đối mặt: chính những điều này đã làm cho sự thương cảm và tính hào hiệp cứu người vốn luôn sống trong tâm hồn nhân dân Canada chợt bừng cháy sáng hơn nữa.
Bây giờ đến lượt chúng ta: chính những người Canada chúng ta phải hướng về những người anh em thuyền nhân Việt Nam tỵ nạn ở Canada của chúng ta để cảm ơn họ. (Now we must turn and thank the Vietnamese among us.) Chúng ta cảm ơn người thuyền nhân tỵ nạn Công Giáo Việt Nam vì chính họ là những thí dụ điển hình thật cao cả về sự chân thành, chính trực và trung thực. Bởi vì họ đã có thể đổi lốt, họ có thể thay dạ đổi lòng để phục vụ cho những " ông chủ mới " và họ đã có thể giả vờ như ngầm đồng ý chấp nhận và thuận theo tình hình mới. (They could have turned coats, they could have served the new masters, they could have pretended to acquiesce and approved the new situation.) Chẳng cần phải nghi ngờ gì về điều này bởi chính những người thuyền nhân Công Giáo Việt Nam tỵ nạn đã chứng kiến tận mắt biết bao nhiêu đồng bào của họ đang làm điều đó.
Chúng ta cũng cảm ơn người thuyền nhân Công Giáo Việt Nam tỵ nạn vì lòng can đảm và thái độ sẵn sàng chấp nhận rủi ro của họ. Vì chính họ đã biết những chuyến đi vượt biên, vượt biển là chấp nhận mọi nguy hiểm. Họ đã biết rằng sự chào đón ở những nơi bờ xa xứ lạ là điều không chắc chắn và chẳng biết trước sẽ ra sao.
Trên hết mọi sự, người Canada chúng ta cám ơn nguời thuyền nhân Công Giáo và Việt Nam tỵ nạn tại Canada bởi vì chính họ đang mang lại cho chúng ta một cơ hội để phụng sự Thiên Chúa thông qua việc chúng ta giúp đỡ chính những người anh chị em thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam này tại Canada.
Chúng ta đọc thấy trong bài Phúc Âm Tin Mừng của ngày hôm nay về việc tiếp đón các môn đệ của Đức Chúa Giêsu KiTô; " Bất cứ ai tiếp đón anh em là đã đón tiếp Thầy; và bất cứ ai tiếp đón Thầy tức là đã tíếp đón Đức Chúa Cha, Đấng đã sai Thầy." Các môn đệ của Đức Chúa Giêsu KiTô đã cho chúng ta một cơ hội để chúng ta phục vụ Đức Chúa Giêsu. Chúng ta đã biết rằng Đức Chúa Giêsu KiTô, một khi Ngài đã phục sinh thì Đức Chúa Giêsu KiTô sẽ không thể chết nữa, và Đức Chúa Giêsu KiTô cũng sẽ không phải trải qua cuộc Thương khó và Khổ Nạn lần nào nữa.
Cá nhân Đức Chúa Giêsu KiTô: Ngài không cần đến sự giúp đỡ của người phàm nhân chúng ta. Thế nhưng,chính khi Đức Chúa Giêsu KiTô tự đồng hóa Ngài như " Người bé mọn nhất trong các anh chị em " giữa chúng ta thì chính là lúc Đức Chúa Giêsu KiTô trao ban cho chúng ta một cơ hội để chúng ta thông phần vào việc giúp đỡ Đức Chúa KiTô. Bởi vậy từ đáy lòng - chúng ta chân thành cám ơn những người anh em thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt Nam tại Canada đã đem lại cho chúng ta một cơ hội để có thể làm được đôi điều phục vụ Đức Chúa KiTô.
Phân tích cho đến cùng mà nói, thiện ý và sự giúp đỡ mà người thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt Nam tại Canada đem lại cho người Canada chúng ta thực qủa đã lớn hơn thiện ý và sự giúp đỡ mà chúng ta đã làm cho họ. ( Their favour to us is, in the last analysis, greater than our favour to them. (*)
Để kết thúc bài thuyết giảng Thánh Lễ hôm nay, tất cả chúng ta hãy tạ ơn Đức Chúa Cha, vì Thiên Chúa đã đoái thương ban cho cả người đón tiếp và người được đón tiếp: lòng can đảm; đức chính trực, lòng thương cảm, sự nhân hậu khoan dung, năng lực giúp đỡ người khác và khả năng sẵn sàng đương đầu với mọi rủi ro.
Trên hết mọi sự, tất cả chúng ta hãy tạ ơn Đức Chúa Cha vì Đức Chúa Cha đã mặc khải chính Ngài trong Tình Yêu vô biên của Người Cha Nhân hậu và Đại lượng trong Đức Chúa Giêsu KiTô; Đức Chúa Con của Ngài.
Tất cả chúng ta hãy tha thiết nài xin Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con thương ban cho Giáo Hội Công Giáo ở Việt Nam vượt qua được mọi tháng năm khốn khó và xin cho Giáo Hội Công Giáo Việt Nam có thể thay lòng đổi dạ chính những người bách hại Giáo Hội Công Giáo tại Việt Nam.
Chúng ta hãy cầu nguyện cho tất cả những người thân thuộc của các bạn hữu thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt nam ở Canada dây hiện đang chen chúc trong các Trại Tỵ Nạn và những người còn ở lại cố hương Việt Nam.
Chúng ta hãy cầu xin cho các bạn hữu Việt Nam tại Canada này tìm được sự thích nghi hòa nhập vào xã hội Canada thuận lợi và nhanh chóng. Và chính chúng ta hãy cầu xin cho tự chúng ta dễ dãi - rộng lòng giúp cho tiến trình hòa nhập -thích nghi vào xã hội Canada của những anh chị em thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt Nam được nhẹ nhàng thuận lợi hơn.
Giáo Xứ St.Cecilia, Toronto ngày 28 tháng Sáu 1981
Đức Cha Aloysius Ambrozic, Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto nay là Đức Hồng Y nguyên Tổng Giám Mục TGP Toronto.
(*) Các ghi chú:
- Trong các tài liệu Lịch sử Canada hiện nay đã ghi rõ: biến cố phi thường duy nhất đã xảy ra trong nhiệm kỳ cầm quyền của các nguyên Thủ Tướng Canada Pierre Trudeau (Đảng Tự Do) và Joseph Clark (Đảng Bảo Thủ Tiến Bộ) là Quốc Hội Canada đã đồng thuận thông qua một Đạo Luật Đặc biệt về Di Dân cho phép 50 ngàn người thuyền nhân tỵ nạn từ Việt Nam và Đông Dương được phép định cư tại Canada. Nếu biết rằng số lượng di dân hàng năm cho 126 sắc tộc đến Canada là khoảng 250,000 người thì Đạo Luật Đặc Biệt cho thuyền nhân Việt Nam đã là một đặc lệ ngoại thường. Ngoài ra có nhiều chính khách, nhân sĩ đã góp phần cổ vũ cho tiến trình Đạo Luật và Chiến Dịch Nguồn Sống nổi bật nhất là Dân biểu Flora McDonald, PC, MP, Bộ Trưởng Liên Bang Đặc Trách Di Trú và Di Dân Canada thưở đó.
- Ý nghĩa thuyền nhân trong hai Huy Hiệu Giám Mục của các Đức Cha Vinh Sơn Nguyễn Mạnh Hiếu và Vinh Sơn Nguyễn Văn Long OFM Conv.
- Lời Chúa trong Thánh Kinh đã phán dạy; " Cho có phúc hơn là nhận."
Dominic David Trần kính chuyển ý.
Chuyển ý bài giảng thuyết của Đức Hồng Y Aloysius Ambrozic, nguyên Tổng Giám Mục Toronto.
Lời dẫn nhập và hoài niệm: Đây là bài viết thứ 2 trong loạt ký sự đặc biệt nhân chuẩn bị kỷ niệm Ngân Khánh thành lập Giáo Xứ Các Thánh Tử Đạo Việt Nam Toronto, Ontario - Canada (1986-2011)
TORONTO ngày 28/6/2011: “Thank God the Father" -THANK YOU/ MERCI- CÁM ƠN CANADA”
Hàng chữ viết bằng 3 thứ tiếng Anh, Pháp và Việt Nam trên đây không phải là tiêu đề của bài viết này cho ngày hôm nay 28/06/2011 mà là những dòng chữ mọi người có thể đọc thấy trên các biểu ngữ cầm tay của các cộng đồng người Canada gốc Việt Nam mang theo trong các buổi diễn hành hay đại lễ ở các đô thị trên toàn cõi Canada như Toronto, Montreal, Edmonton, Waterloo, Windsor. ..vv... Sở dĩ phải dùng 3 thứ tiếng là vì tiếng Anh và tiếng Pháp là song ngữ chính thức của đất nước Canada luôn đi liền nhau, còn tiếng Việt là tiếng mẹ đẻ của người Canada gốc Việt Nam.
Ngày 30 tháng Tư năm 1975 là ngày đổi đời của đất nước và nhân dân Việt Nam nếu hiểu theo cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng; nhưng theo nghĩa nào thì trên thực tế đó cũng chỉ là một ngày "lạ" đã kéo dài trên quê hương Việt Nam.
Hình ảnh những con tàu yếu ớt, mong manh trôi vật vờ như những xác chết trên Biển Đông đầy bão tố và bất trắc cách đây hơn 35 năm về trước đã có lúc ngập tràn các phương tiện truyền thông toàn thế giới. Hình ảnh bi thương của những cảnh chiếc tàu đầy những thân người sống cũng như chết bởi vì bão tố, vì đói khát, vì hải tặc giết chết người thuyền nhân Việt Nam cướp của, những thiếu nữ thơ ngây, những phụ nữ bị hãm hiếp và bị bắt cóc mang đi mất tích, những lời kể lại của biết bao thuyền nhân đang sống chen chúc trong các trại tỵ nạn Á châu đã làm người xem và nghe phải "Chạnh lòng thương" như Đức Chúa Giêsu đã dạy.
Mãi cho đến tận hôm nay đã chưa có thống kê chính thức và chính xác về những gần một triệu người thuyền nhân Việt Nam hay hơn nữa đã được thân nhân lấy ngày cắn răng cất bước ra đi vượt biên bằng đường biển hay đường bộ để làm ngày giỗ và cầu hồn cho họ; trong đó có cả những thân nhân và bề bạn của người viết bài này. Chỉ một mình Thiên Chúa biết tỏ tường mọi sự và kết cục của những số phận ấy. Nguyện xin Thiên Chúa là Cha - Đấng từ bi nhân hậu và đầy lòng thương xót, xin Thiên Chúa đoái thương, tha tội và rộng lòng đón nhận Các Linh Hồn ấy được nghỉ yên muôn đời và xin Thiên Chúa cho ánh sánh ngàn thu chiếu soi trên Các linh Hồn ấy. Amen.
Canada và bao nhiêu các quốc gia khác đã có xúc động về những tấm thảm kịch của người thuyền nhân Việt Nam trên Biển Đông. Trong biết bao đau thương cùng cực đó; tính đến ngày hôm nay 28/06/2011; trong vô vàn những hồng phúc Thiên Chúa đã thương ban cho những người thuyền nhân Việt Nam được định cư trên khắp thế giới- đã có 2 thuyền nhân Việt Nam được chọn vào hàng ngũ kế vị Các Thánh Tông Đồ. Ngày 13/01/2010 LM Vinh Sơn Nguyễn Mạnh Hiếu Chưởng Ấn TGP Toronto, nguyên Cha Sở Giáo Xứ Các Thánh Tử Đạo Việt Nam Toronto được tấn phong là Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto. Vị Giám Mục Á Châu đầu tiên và trẻ tuổi nhất trong lịch sử Giáo Hội Công Giáo Canada. Ngày 25/06/2011 LM Vinh Sơn Nguyễn Văn Long OFM Conv, Phụ Tá Bề Trên Tổng Quyền Dòng Anh Em Hèn Mọn Viện Tu, nguyên Cha Sở Giáo Xứ thuộc TGP Melbourn đã được tấn phong làm Giám Mục Phụ Tá TGP Melbourne.(*)
Tâm tình của các vị chủ phong-chủ tế các Đức TGM Thomas Collins của Toronto- Đức TGM Denis Hart của Melbourn và 2 vị Giám Mục được tấn phong là Vinh Sơn Nguyễn trong các phát biểu đều mang nội dung gần giống như nhau.
Ngày 24 tháng Sáu năm 1979 nhân dân và Chính phủ Canada đã thành lập Chiến dịch Nguồn Sống tức " Operation Lifeline" để đưa hàng ngàn thuyền nhân Việt Nam vượt biển đến Canada tỵ nạn.
Cũng ngày vào đúng 30 năm trước đây 28/06/1981 tại Nhà thờ St.Cecilia's Church of Toronto, Đức Cha Aloysius Ambrozic, Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto kiêm Đặc trách Mục vụ Đa Sắc Tộc- Văn hóa có văn phòng Hiệu Tòa ngay tại Giáo Xứ St. Cecilia đã chủ tế một Thánh Lễ Tạ Ơn đặc biệt do Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam tại các vùng thuộc TGP Toronto kính xin dâng để tạ ơn Thiên Chúa và cảm ơn Canada đã chạnh lòng thương giúp đỡ người thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam.
25 năm trước đây, vào ngày 18 tháng 11 năm 1986 Đức Tổng Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto Aloysius Ambrozic đã đến St. Cecilia's church dâng lễ và chính thức công bố sắc lệnh của Đức Hồng Y Tổng Giám Mục Emmett G. Carter nâng Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam thành Giáo Xứ Các Thánh Tử Đạo Việt Nam Toronto (Mission of the Vietnamese Martyrs of Toronto); một Giáo Xứ Tòng nhân (personal Parish). Đức TGM Phụ Tá Aloysius Ambrozic sau này được vinh thăng là Hồng Y Tổng Giám Mục TGP Toronto, là Đấng Bản quyền đã đặt tay cho truyền chức Linh Mục cho tiến chức Vinh Sơn Nguyễn Mạnh Hiếu và hầu hết các Linh Mục Việt Nam tại Toronto.
Trong kỷ yếu và trong ký ức của giáo đoàn Công Giáo Việt Nam thuộc TGP Toronto vẫn còn lưu trữ một văn kiện đặc biệt và vẫn còn y nguyên gía trị cho đến tận hôm nay. Với tất cả tấm lòng Tạ Ơn xin kính dâng lên Thiên Chúa và tâm tình cảm ơn đất nước, nhân dân, Giáo Hội Công giáo và chính phủ Canada các cấp, xin chân thành chuyển ý và chia xẻ bài giảng thuyết của Đức Hồng Y Aloysius Ambrozic nguyên Tổng Giám Mục Toronto ngày đó đến qúy Đấng bậc, Giáo sĩ, Tu sĩ và qúy đồng bào, đồng đạo.
" Sermon by the Most Rev. Aloysius Ambrozic at the St. Cecilia's Church, Toronto on June 28, 1981.
Kính thưa qúy khách, qúy Giáo sĩ-Tu sĩ và qúy Ông Bà Anh Chị Em;
Đây là một dịp đặc biệt mà những anh chị em tín hữu Công Giáo Việt Nam giữa sống chúng ta đã chọn để tri ân và cảm ơn tất cả mọi người đã giúp đỡ họ. Những tín hữu Công Giáo Việt Nam muốn tỏ lòng " Cảm Ơn Canada " đất nước, nhân dân và tất cả các cơ quan quyền lực đã mở rộng rất nhiều cánh cửa đã cần phải mở nhằm để cho phép chấp nhận những người thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam được đặt chân đến các bến bờ Canada. (They wish to thank Canada and its governing bodies for having opened the number of doors that had to be opened in order to admit them to its shores.
Chính việc đất nước Canada mở rộng mọi cánh cửa quyền lực và mọi tấm lòng Canada rộng mở như vậy nên đã có thể cho phép những tín hữu Công Giáo và người thuyền nhân Việt Nam được rời khỏi những Trại Tỵ Nạn đông nghẹt người thuyền nhân. Quyết định này của Canada trong thực tế đã cứu sống được rất nhiều sinh mạng Việt Nam - vì bởi lẽ; chính cá nhân tôi nghi ngờ rằng có rất nhiều người Việt Nam trên một chiếc thuyền vượt biển nào đó sẽ bị để cho tiếp tục trôi lềnh bềnh và những thuyền bị rò rỉ sẽ chìm vào lòng Biển Đông mênh mông nếu những chiếc tàu cứu hộ hay người cứu họ không biết rằng lẽ ra sau khi cứu giúp cho những con thuyền khốn khổ này bằng thực phẩm, nhiên liệu, thuốc men xong rồi thì các tàu cứu hộ phải tiếp tục dắt đưa những con thuyền vượt biển ấy vào đến tận đất liền nơi có các Trại Tỵ Nạn mới phải lẽ.
Những tín hữu Công Giáo và người thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam muốn tỏ bày lòng cảm ơn đến rất nhiều quan chức và cố vấn đặc trách di trú-nhập cư Canada là những người đã tận lực làm thêm giờ để tăng thêm hiệu suất và tốc độ phục vụ của các bộ máy quyền lực cần thiết để thực hiện trọn vẹn êm đẹp một số lượng rất lớn thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam được chấp nhận cho định cư vào Canada trong một thời gian rất ngắn.(*)
Như chúng ta đã biết; chuyện di dân của các dân tộc ở đầu thời kỳ Trung Cổ tại lục địa Âu Châu đã hình thành nên những chấn động và biến động lớn. Tuy vậy, nếu dựa trên số lượng đầu người mà nói thì những đợt di dân Âu châu ấy chỉ là những gì mờ nhạt và có ý nghĩa tầm thường nếu so sánh với vô số những đợt di dân tỵ nạn và nhất là số người thuyền nhân Việt Nam được cho phép tỵ nạn vào Canada trong chính những ngày tháng này.
Hơn nữa, những người thuyền nhân tỵ nạn và Công giáo Việt Nam xin tòng tri ân đến các nhóm bảo trợ (sponsoring groups) đã tưng bừng nở rộ trên khắp đất nước Canada như là một sự thể hiện tuyệt vời và cao đẹp về lòng thương cảm và nhân hậu bao dung vốn là một phần của bản sắc của nhân dân Canada (A magnificant expression of instinctive sympathy and generosity on the part of the Canadian people.)
Chúng ta, người Canada đã tự ngạc nhiên về chính bản thân người Canada chúng ta; và chúng ta đã thật sự ngạc nhiên và rất sửng sốt về năng lực của Chính phủ Canada của chúng ta: bởi sự cứu trợ của Chính phủ Canada dành người thuyền nhân tỵ nạn và Công Giáo Việt Nam đã thể hiện thật tự nhiên, thanh thoát và hiệu lực thấy rõ trong một chỉ thị với thời gian rất ngắn.(*)
Với các bí quyết giải quyết công việc và năng lực tổ chức hết sức thực tế kết hợp với lòng nhân hậu khoan dung được thăng tiến rất khiêm tốn, rất sáng tạo, và làm việc quên mình: tất cả những nhân đức tốt lành và chân tình này của nhân dân Canada được thể hiện rất phong phú và như bát nước đầy tràn.
Người tỵ nạn và Công Giáo Việt Nam từ đáy lòng xin chân thành đa tạ tất cả giới truyền thông đại chúng của Canada và các nơi khác. Vì chính nhờ bởi công sức của giới truyền thông mà mọi người khắp nơi được nhận biết rõ những hoàn cảnh khốn khổ, bi thảm, tuyệt vọng của người tỵ nạn Việt Nam. Với khả năng thực tế các phương tiện truyền thông đại chúng đã trình bày tận nơi tận chốn những nỗi khốn cực và vô vàn hiểm nguy chết người mà thuyền nhân và các người tỵ nạn khác phải đối mặt: chính những điều này đã làm cho sự thương cảm và tính hào hiệp cứu người vốn luôn sống trong tâm hồn nhân dân Canada chợt bừng cháy sáng hơn nữa.
Bây giờ đến lượt chúng ta: chính những người Canada chúng ta phải hướng về những người anh em thuyền nhân Việt Nam tỵ nạn ở Canada của chúng ta để cảm ơn họ. (Now we must turn and thank the Vietnamese among us.) Chúng ta cảm ơn người thuyền nhân tỵ nạn Công Giáo Việt Nam vì chính họ là những thí dụ điển hình thật cao cả về sự chân thành, chính trực và trung thực. Bởi vì họ đã có thể đổi lốt, họ có thể thay dạ đổi lòng để phục vụ cho những " ông chủ mới " và họ đã có thể giả vờ như ngầm đồng ý chấp nhận và thuận theo tình hình mới. (They could have turned coats, they could have served the new masters, they could have pretended to acquiesce and approved the new situation.) Chẳng cần phải nghi ngờ gì về điều này bởi chính những người thuyền nhân Công Giáo Việt Nam tỵ nạn đã chứng kiến tận mắt biết bao nhiêu đồng bào của họ đang làm điều đó.
Chúng ta cũng cảm ơn người thuyền nhân Công Giáo Việt Nam tỵ nạn vì lòng can đảm và thái độ sẵn sàng chấp nhận rủi ro của họ. Vì chính họ đã biết những chuyến đi vượt biên, vượt biển là chấp nhận mọi nguy hiểm. Họ đã biết rằng sự chào đón ở những nơi bờ xa xứ lạ là điều không chắc chắn và chẳng biết trước sẽ ra sao.
Trên hết mọi sự, người Canada chúng ta cám ơn nguời thuyền nhân Công Giáo và Việt Nam tỵ nạn tại Canada bởi vì chính họ đang mang lại cho chúng ta một cơ hội để phụng sự Thiên Chúa thông qua việc chúng ta giúp đỡ chính những người anh chị em thuyền nhân tỵ nạn Việt Nam này tại Canada.
Chúng ta đọc thấy trong bài Phúc Âm Tin Mừng của ngày hôm nay về việc tiếp đón các môn đệ của Đức Chúa Giêsu KiTô; " Bất cứ ai tiếp đón anh em là đã đón tiếp Thầy; và bất cứ ai tiếp đón Thầy tức là đã tíếp đón Đức Chúa Cha, Đấng đã sai Thầy." Các môn đệ của Đức Chúa Giêsu KiTô đã cho chúng ta một cơ hội để chúng ta phục vụ Đức Chúa Giêsu. Chúng ta đã biết rằng Đức Chúa Giêsu KiTô, một khi Ngài đã phục sinh thì Đức Chúa Giêsu KiTô sẽ không thể chết nữa, và Đức Chúa Giêsu KiTô cũng sẽ không phải trải qua cuộc Thương khó và Khổ Nạn lần nào nữa.
Cá nhân Đức Chúa Giêsu KiTô: Ngài không cần đến sự giúp đỡ của người phàm nhân chúng ta. Thế nhưng,chính khi Đức Chúa Giêsu KiTô tự đồng hóa Ngài như " Người bé mọn nhất trong các anh chị em " giữa chúng ta thì chính là lúc Đức Chúa Giêsu KiTô trao ban cho chúng ta một cơ hội để chúng ta thông phần vào việc giúp đỡ Đức Chúa KiTô. Bởi vậy từ đáy lòng - chúng ta chân thành cám ơn những người anh em thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt Nam tại Canada đã đem lại cho chúng ta một cơ hội để có thể làm được đôi điều phục vụ Đức Chúa KiTô.
Phân tích cho đến cùng mà nói, thiện ý và sự giúp đỡ mà người thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt Nam tại Canada đem lại cho người Canada chúng ta thực qủa đã lớn hơn thiện ý và sự giúp đỡ mà chúng ta đã làm cho họ. ( Their favour to us is, in the last analysis, greater than our favour to them. (*)
Để kết thúc bài thuyết giảng Thánh Lễ hôm nay, tất cả chúng ta hãy tạ ơn Đức Chúa Cha, vì Thiên Chúa đã đoái thương ban cho cả người đón tiếp và người được đón tiếp: lòng can đảm; đức chính trực, lòng thương cảm, sự nhân hậu khoan dung, năng lực giúp đỡ người khác và khả năng sẵn sàng đương đầu với mọi rủi ro.
Trên hết mọi sự, tất cả chúng ta hãy tạ ơn Đức Chúa Cha vì Đức Chúa Cha đã mặc khải chính Ngài trong Tình Yêu vô biên của Người Cha Nhân hậu và Đại lượng trong Đức Chúa Giêsu KiTô; Đức Chúa Con của Ngài.
Tất cả chúng ta hãy tha thiết nài xin Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con thương ban cho Giáo Hội Công Giáo ở Việt Nam vượt qua được mọi tháng năm khốn khó và xin cho Giáo Hội Công Giáo Việt Nam có thể thay lòng đổi dạ chính những người bách hại Giáo Hội Công Giáo tại Việt Nam.
Chúng ta hãy cầu nguyện cho tất cả những người thân thuộc của các bạn hữu thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt nam ở Canada dây hiện đang chen chúc trong các Trại Tỵ Nạn và những người còn ở lại cố hương Việt Nam.
Chúng ta hãy cầu xin cho các bạn hữu Việt Nam tại Canada này tìm được sự thích nghi hòa nhập vào xã hội Canada thuận lợi và nhanh chóng. Và chính chúng ta hãy cầu xin cho tự chúng ta dễ dãi - rộng lòng giúp cho tiến trình hòa nhập -thích nghi vào xã hội Canada của những anh chị em thuyền nhân Công Giáo và tỵ nạn Việt Nam được nhẹ nhàng thuận lợi hơn.
Giáo Xứ St.Cecilia, Toronto ngày 28 tháng Sáu 1981
Đức Cha Aloysius Ambrozic, Giám Mục Phụ Tá TGP Toronto nay là Đức Hồng Y nguyên Tổng Giám Mục TGP Toronto.
(*) Các ghi chú:
- Trong các tài liệu Lịch sử Canada hiện nay đã ghi rõ: biến cố phi thường duy nhất đã xảy ra trong nhiệm kỳ cầm quyền của các nguyên Thủ Tướng Canada Pierre Trudeau (Đảng Tự Do) và Joseph Clark (Đảng Bảo Thủ Tiến Bộ) là Quốc Hội Canada đã đồng thuận thông qua một Đạo Luật Đặc biệt về Di Dân cho phép 50 ngàn người thuyền nhân tỵ nạn từ Việt Nam và Đông Dương được phép định cư tại Canada. Nếu biết rằng số lượng di dân hàng năm cho 126 sắc tộc đến Canada là khoảng 250,000 người thì Đạo Luật Đặc Biệt cho thuyền nhân Việt Nam đã là một đặc lệ ngoại thường. Ngoài ra có nhiều chính khách, nhân sĩ đã góp phần cổ vũ cho tiến trình Đạo Luật và Chiến Dịch Nguồn Sống nổi bật nhất là Dân biểu Flora McDonald, PC, MP, Bộ Trưởng Liên Bang Đặc Trách Di Trú và Di Dân Canada thưở đó.
- Ý nghĩa thuyền nhân trong hai Huy Hiệu Giám Mục của các Đức Cha Vinh Sơn Nguyễn Mạnh Hiếu và Vinh Sơn Nguyễn Văn Long OFM Conv.
- Lời Chúa trong Thánh Kinh đã phán dạy; " Cho có phúc hơn là nhận."
Dominic David Trần kính chuyển ý.