Daniel Esparza, trong bản tin ngày 12/06/2026 của Aleteia, cho biết: Kết thúc chuyến thăm Tây Ban Nha, Đức Giáo Hoàng Leo XIV lên án những kẻ trục lợi từ việc di cư và gọi hội nhập là cách để ngăn chặn một “thảm họa thứ hai”.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã kết thúc chuyến thăm tông đồ đầu tiên tới Tây Ban Nha vào thứ Sáu với một bài phát biểu mạnh mẽ về vấn đề di cư ở Tenerife, trực tiếp đối đầu với những kẻ trục lợi từ việc buôn bán người và kêu gọi các cộng đồng tiếp nhận vượt ra ngoài lòng bác ái để hướng tới sự hội nhập thực sự.
Cuộc gặp gỡ, tại Quảng trường Chúa Kitô ở La Laguna, được tổ chức ngay trước Thánh lễ, sự kiện công khai cuối cùng của chuyến đi kéo dài một tuần (6-12 tháng 6) với khẩu hiệu “Hãy ngước mắt lên”. Trước đó cùng ngày, ngài đã đến thăm trung tâm tiếp nhận Las Raíces gần đó. Đức Giáo Hoàng được chào đón bởi giám mục địa phương, Eloy Alberto Santiago Santiago, và đã nghe những lời chứng đau lòng từ một linh mục di cư và ba người di cư trước khi ngài phát biểu.
Lời cảnh báo dành cho những kẻ trục lợi từ di dân
Đoạn gay gắt nhất trong bài phát biểu nhắm vào những kẻ tổ chức các cuộc vượt biên chết người, buôn người, chiếm đoạt giấy tờ, bóc lột công nhân và biến nỗi đau khổ của người khác thành một hoạt động kinh doanh. “Hãy dừng lại. Hãy ăn năn,” Đức Giáo Hoàng nói với họ, cảnh báo rằng tiền bạc cướp được từ sự yếu đuối của người nghèo sẽ không mang lại hòa bình, danh dự hay tương lai, và họ sẽ phải trả lời trước công lý của Chúa. Ngài kêu gọi họ trả tự do cho những người mà họ đang giam giữ và trả lại những gì họ đã lấy khi vẫn còn thời gian.
Đức Giáo Hoàng Leo đã mô tả cuộc khủng hoảng xoay quanh hai thảm họa: những cái chết trên biển mà ngài ví như những nghĩa địa dưới nước, và điều mà ngài gọi là “thảm họa thứ hai” sau khi đến nơi — bị bỏ lại một mình trong một thành phố không có ngôn ngữ, mối quan hệ, công việc hay lòng tin. Ngài nói, hội nhập có nghĩa là ngăn chặn thảm họa thứ hai, thầm lặng đó.
“Chào đón mở ra cánh cửa”
Phân biệt giữa sự giúp đỡ và hội nhập, Đức Giáo Hoàng đã đưa ra một cách diễn đạt sắc bén: “Chào đón mở ra cánh cửa; hội nhập giúp người ta vượt qua ngưỡng cửa.” Ngài mô tả sự hội nhập như một hành trình hỗ tương, không xóa bỏ lịch sử của người mới đến cũng không xây dựng những thế giới song song, yêu cầu người di cư học ngôn ngữ địa phương, tôn trọng luật pháp và đóng góp tài năng của mình, đồng thời kêu gọi xã hội sở tại mở rộng vòng tay đón nhận mà không làm suy yếu bản sắc riêng của họ.
Ngài nhấn mạnh rằng người di cư là con người được tạo dựng theo hình ảnh của Chúa, chứ không phải là những phạm trù pháp lý hay vấn đề cần được quản lý. Ngài cũng kêu gọi người Công Giáo không nên chỉ thu hẹp sự hội nhập vào công tác xã hội, mà hãy để bản thân được truyền bá Tin Mừng bởi những người di cư từ Mỹ Latinh, Philippines và những nơi khác đã hòa nhập vào đời sống địa phương.
Một ‘thành phố không tường thành’
Trong bài phát biểu chào mừng, Giám mục Santiago đã nhấn mạnh đến bản sắc của La Laguna là một “thành phố mở” được UNESCO công nhận, được thành lập không có tường thành vào cuối thế kỷ 15. Ngài trích dẫn lời khuyên răn của Đức Giáo Hoàng về tình yêu thương người nghèo, Dilexi Te, về một Giáo hội xây dựng những cây cầu nơi người khác dựng lên những bức tường, và mô tả công việc của giáo phận — các lớp học tiếng Tây Ban Nha và đào tạo nghề thông qua Caritas và mạng lưới giáo xứ — nhằm mục đích chuyển từ cách tiếp cận mục vụ dành cho người di cư sang cách tiếp cận cùng với họ.
Những tiếng nói từ quảng trường
Những lời chứng đã mang lại hình hài cho lập luận. Cha Darwin Rivas, một linh mục người Venezuela đã phục vụ tại El Hierro bảy năm, đã mô tả các giáo xứ ở tuyến đầu đón người châu Phi đến La Restinga và những tình nguyện viên, cảnh sát và hàng xóm, những người mà ngài nói là công cụ cho điều tốt đẹp. Mbacke, đến từ Senegal, phát ngôn thay mặt cho tổ chức El Buen Samaritano, đã cảm ơn những người không ngoảnh mặt làm ngơ và nhớ lại lời được nói “bạn xứng đáng, bạn có thể làm được”; ông cảnh báo rằng nhiều người di cư trẻ tuổi sẽ phải đối diệnvới đường phố vào ngày họ tròn 18 tuổi.
Khalid Allad, 24 tuổi, đến từ Morocco, kể lại chuyến vượt biển bằng thuyền nhỏ mà anh đã cố gắng hai lần — 20 người đã chết trong lần đầu tiên — trước khi được đào tạo với tổ chức Don Bosco dẫn đến một công việc tại một trường Salesian, nơi anh hiện đang đi làm mỗi sáng với niềm vui. Thalia Saldarriaga, 48 tuổi, đến từ Colombia, mô tả việc mất nhà cửa trước khi Caritas và Giáo hội giúp cô xây dựng lại; giờ đây cô tự nguyện làm tình nguyện viên, một cầu nối cho những người khác trong hoàn cảnh tương tự.
Kết thúc
Trở lại với phương châm của chuyến hành trình, Đức Leo kêu gọi đám đông hãy hướng ánh mắt về Chúa Kitô mà không ngoảnh mặt đi khỏi những người đang đau khổ, và viện dẫn cuộc chạy trốn của Thánh Gia sang Ai Cập như một tấm gương cho mọi người tị nạn. Sau bài phát biểu, ngài đi vòng quanh quảng trường bằng xe golf, chào hỏi những người bệnh và các thành viên của các cộng đồng tôn giáo, và sau đó chào các tín hữu Công Giáo địa phương từ ban công của dinh thự giám mục. Ngài sẽ cử hành Thánh lễ trước khi rời Santa Cruz de Tenerife về Rome - sau một buổi lễ chia tay do Nữ hoàng Sofía chủ trì - khép lại cả ngày hôm nay và chuyến thăm Tây Ban Nha của ngài.